Category: Deuteronomio

Ginmanduan sang Dios ang mga Israelinhon sa Paghalin sa Bukid sang Sinai

1 Ininga libro parte samga mensahi nga ginsiling ni Moises sa tanan nga Israelinhon samtang didto sila sa kamingawan, sa sidlangan sangSuba sangJordan. Nagakampo sila sa Kapatagan sang Jordanmalapit sa Suf, sa tunga sang Paran, Tofel, Laban, Hazerot, kag Dizahab.

2 (Mga onse ka adlawnga pagpanglakatonhalin sa Bukid sang Sinaipakadto sa Kadesh Barnea kon mag-agi sa Bukid sang Seir.)

3 Sang nahauna nga adlaw sang ika-11 nga bulan, sang ika-40 nga tuighalin sang paghalin sang mga Israelinhon sa Egipto, ginhambal ni Moises sa ila ang tanan nga ginpasiling sangGinoonga ihambal sa ila.

4 Natabo inimatapos nga napierdi ni Moisessi Sihon nga hari sang mga Amornon, nga nagaestar sa Heshbon, kag si Og nga hari sang Bashan, nga nagaestar sa Ashtarot kag Edrei.

5 Ganiginsugid sa ila ni Moises ang kasuguansangGinoodidto sa sidlangan sangSuba sangJordan, sa teritoryo sang Moab. Siling niya,

6 “Sang didto kita sa Horeb nagsiling sa aton angGinoonga aton Dios, ‘Dugay na ang inyo pagtiner sa sini nga bukid,

7 gani maglakat na kamo. Magkadto kamo sa mga kabukiran sang mga Amornon kag sa mga lugar sa palibot sini—sa Kapatagan sang Jordan,sa kabukiran, sa mga bulobukid sa nakatundan,sa Negev, kag samgalugar sa baybayon. Magkadto kamo sa duta sang mga Canaanhon kag sa Lebanon, hasta sa dako nga suba nga amo ang Eufrates.

8 Tan-awa ninyo! Ginahatag ko ini ngamgaduta sa inyo. Lakat kamo kag panag-iyahi ini ngamgaduta nga ginpromisa ko sa inyo mga katigulangan nga si Abraham, Isaac kag Jacob, kag sa ila mga kaliwat.’ ”

Nagpili si Moises sang mga Opisyal nga Magbulig sa Iya sa Paghukom

9 Nagsiling pa si Moises,“Sang sadto nga tion, nagsiling ako sa inyo: ‘Indi ko kamo masarangan nga panguluhan nga ako lang isa.

10 Ginpadamo kamo sangGinoonga inyo Dios, kag karon daw pareho na kamo kadamo sa mga bituon sa langit.

11 Kabay pa nga angGinoo, ang Dios sang inyo mga katigulangan, magpadamo pa gid sa inyo sing linibo pa ka pilo kag pakamaayuhon niya kamo suno sa iya ginpromisa.

12 Pero paano ko mahusay ang inyo mga pag-ilinaway kag mga problema nga ako lang?

13 Gani magpili kamo sa tagsa ninyo ka tribo sang mga tawo nga maalamon, may maayo nga paghangop kag talahuron, kag padumalahon ko sila sa inyo.’

14 “Komporme kamo nga maayo ang akon plano.

15 Gani ginpadumala ko sa inyo bilang mgahukom kagopisyal ang mga tawo nga maalamon kag talahuron halin sa inyo mga tribo. Ang iban responsable sa 1,000 ka tawo, ang iban sa 100, ang iban sa 50, kag ang iban sa 10.

16 Sadto nga tion ginmanduan ko ang inyo mga hukom, ‘Husaya ninyo ang mga kaso sang mga tawo, kag maghukom kamo sing matarong, indi lamang sa mga Israelinhon kundi pati man sa mga indi Israelinhon nga nagaestar upod sa inyo.

17 Kinahanglan wala kamo sing may ginapasulabi sa inyo paghukom; pamatii ninyo sing palareho ang mga imol kag manggaranon. Indi kamo magkahadlok bisan kay sin-o, kay anginyopaghukom naghalin sa Dios. Kon mabudlay ang kaso para sa inyo, dal-a ina sa akon kay ako ang bahala sa paghukom sina.’

18 Kag ginsilingan ko man kamo sadto sang tanan nga dapat ninyo pagahimuon.

Nagpadala Sila sang mga Espiya

19 “Dayon, suno sa mando sangGinoonga aton Dios, naghalin kita sa Bukid sang Sinai,kag nagpanglakaton sa malapad kag makahaladlok nga kamingawan nga nakita ninyo mismo, kag nagpakadto kita sa kabukiran sang mga Amornon. Pag-abot naton sa Kadesh Barnea,

20 nagsiling ako sa inyo, ‘Nakaabot na kamo sa kabukiran sang mga Amornon nga ginahatag sa aton sangGinoonga aton Dios.

21 Tan-awa ang duta nga ginahatag niya sa inyo! Panag-iyahi ninyo ini suno sa ginsiling sangGinoo, ang Dios sang inyo mga katigulangan. Indi kamo magkahadlok ukon magkaluya.’

22 “Dayon nagpalapit kamo tanan sa akon kag nagsiling, ‘Magpadala anay kita sang mga tawo sa pagpang-espiya sa duta agod masugiran nila kita sang aton alagyan kag sang mga banwa nga aton kadtuan.’

23 “Nahunahunaan ko nga maayo man ato nga plano; gani nagpili ako sang dose ka tawo, isa sa kada tribo.

24 Naglakat sila kag nag-agi sa kabukiran, kag nakaabot sila sa Eshcol nga ililigan sang tubig, kag nagpang-espiya sila didto.

25 Sa ila pagbalik may dala sila sa aton nga mga prutas halin didto, kag nagbalita man sila nga maayo ang duta nga ginahatag sangGinoonga aton Dios sa aton.

26 “Pero indi kamo gusto magkadto didto; nagsupak kamo sa sugo sangGinoonga inyo Dios.

27 Nagkumod kamo sa inyo mga tolda kag nagsiling, ‘Ginakaugtan kita sangGinoo, gani ginpaguwa niya kita sa Egipto agod itugyan sa mga kamot sang mga Amornon sa paglaglag sa aton.

28 Paano kita makakadto didto? Ginpahadlok kita sang mga nagpang-espiya sa duta. Nagsiling sila nga ang mga tawo didto mas makusog kag mas mataas sang sa aton, kag ang ila mga banwa dalagko kag napalibutan sang mga pader nga ang kataasondawlambot na sa langit. Kag nakita pa nila didto ang mga kaliwat ni Anak.’

29 “Dayon nagsiling ako sa inyo, ‘Indi kamo magpakulba ukon magkahadlok sa ila.

30 AngGinoonga inyo Dios magauna sa inyo kag magapakig-away mismo para sa inyo, pareho sang inyo nakita nga iya ginhimo sa Egipto

31 kag sa kamingawan. Nakita ninyo kon paano kamo gin-atipan sangGinoonga inyo Dios sa tanan ninyo nga dalanon, pareho sa amay nga nagaatipan sang iya anak, hasta nga nakaabot kamo sa sini nga lugar.’

32 “Pero bisan pa sining tanan, wala kamo nagsalig saGinoonga inyo Dios

33 nga nagpanguna sa inyo sa paglakat, paagi sa kalayo kon gab-i kag sa panganod kon adlaw. Ginpangitaan niya kamo sang mga lugar nga inyo makampuhan kag gintudluan kon diin kamo maagi.

34 “Sang mabatian sangGinooang inyo mga reklamo, naakig siya kag nagpanumpa,

35 ‘Wala sing bisan isa sa sining malaot nga henerasyon nga makakita sang maayo nga duta nga akon ginsumpa nga ihatag sa ila mga katigulangan,

36 luwas lang kay Caleb nga anak ni Jefune. Makita niya ini, kag ihatag ko sa iya kag sa iya mga kaliwat angila parte saduta nga iya ginkadtuan, kay nagsunod siya sa akon sa bug-os niya nga tagipusuon.’

37 “Tungod sa inyo, naakig man angGinoosa akon. Nagsiling siya sa akon, ‘Bisan ikaw indi makasulod sa amo nga duta.

38 Pero ang imo kabulig nga si Josue nga anak ni Nun makasulod didto. Paisuga siya, kay siya ang magapangulo sa mga Israelinhon sa pagpanag-iya sang duta.’

39 “Dayon nagsiling angGinoosa aton tanan,‘Makasulod man sa amo nga duta ang inyo mga kabataan nga wala pa sang buot. Nahadlok kamo nga basi bihagon sila, pero sa ila ko ihatag ini nga duta kag panag-iyahan nila ini.

40 Pero kamo iya, balik kamo sa kamingawan pakadto sa Mapula nga Dagat.’

41 “Dayon nagsiling kamo, ‘Nakasala kami saGinoo. Malakat kami kag magpakig-away suno sa ginmando sangGinoonga amon Dios sa amon.’ Gani ang kada isa sa inyo nagpreparar sang iya mga armas, nga nagahunahuna nga mahapos lang ang pag-agaw sa mga kabukiran.

42 “Pero nagsiling angGinoosa akon, ‘Silinga sila nga indi maglakat kag magpakig-away, tungod kay indi ako mag-upod sa ila. Mapierdi sila sang ila mga kaaway.’

43 “Gani ginsilingan ko kamo, pero wala kamo nagpamatisa akon. Nagsupak kamo sa sugo sangGinoo, kag sa inyo kahambog nagsalakaygidkamo sa kabukiran.

44 Dayon nagpakig-away sa inyo ang mga Amornon nga nagaestar didto, kag daw sa mga putyukan sila nga naglagas kag nagpierdi sa inyo halin sa Seir hasta sa Horma.

45 Nagbalik kamo kag naghilibion saGinoo, pero wala siya nagpamati ukon nagsapak sa inyo.

46 Amo ina nga nagtiner kamo sing madugay sa Kadesh.

Didto sa Kamingawan

1 “Dayon nagbalik kita kag nagkadto sa kamingawan pakadto sa Mapula nga Dagat, suno sa ginmando sangGinoosa akon. Kag sa madugay nga tion naglibot-libot kita sa kabukiran sang Seir.

2 Dayon nagsiling angGinoosa akon,

3 ‘Dugay na kamo nga nagalibot-libot sa sini nga kabukiran. Karon, magderetso na kamo sa aminhan.

4 Silinga ang mga tawo, “Magaagi kamo sa teritoryo sang inyo mga kadugo nga mga kaliwat ni Esau, nga nagaestar sa Seir. Mahadlok sila sa inyo, gani maghalong kamo

5 nga indi ninyo sila pagsalakayon. Kay ginahatag ko sa ila ang mga kabukiran sang Seir bilang ila duta, kag indi ko kamo paghatagan sang ila duta bisan gamay lang.

6 Bayaran ninyo sila sang kuwarta sa inyo makaon kag mainom.

7 Dumdumon ninyo kon paanokokamo ginbendisyunan sa tanan ninyo nga ginhimo.Ako,angGinoonga inyo Dios, ang nagbantay sa inyo sa pagpanglakaton ninyo sa sining malapad nga kamingawan. Sa sulod sang 40 ka tuig nag-upodakosa inyo, kag wala gid kamo nakulangi sang bisan ano.” ’

8 “Gani nag-agi lang kita sa aton mga kadugo nga mga kaliwat ni Esau, nga nagaestar sa Seir. Wala kita nag-agi sa dalan sang Kapatagan sang Jordan,nga nagahalin samga banwa sangElat kag Ezion Geber. Sang nagapanglakaton kita sa alagyan sa kamingawan sang Moab,

9 nagsiling angGinoosa akon, ‘Indi ninyo paggamuha ukon pagsalakaya ang mga Moabnon nga mga kaliwat ni Lot, kay ginhatag ko sa ila ang Ar bilang ila duta, kag indi ko kamo paghatagan sang ila duta bisan gamay lang.’ ”

10 (Sang una didto nagaestar sa Ar ang madamo kag makusog nga mga tawo nga ginatawag Emhanon. Mga mataas man sila nga mga tawo pareho sang mga kaliwat ni Anak.

11 Ginatawag man sila nga mga Refaimnon, pareho sang mga kaliwat ni Anak, pero ginatawag sila sang mga Moabnon nga mga Emhanon.

12 Sang una didto nagaestar ang mga Horhanon sa Seir, pero ginlaglag sila kag gintabog sang mga kaliwat ni Esau, kag sila na ang nag-estar didto, pareho sang ginhimo sang mga Israelinhonsa mga Canaanhonsa duta nga ginhatag sangGinoosa ila.)

13 “Dayon nagsiling angGinoonga matabok kita sa Zered nga ililigan sang tubig, gani nagtabok kita.

14 Ini pagkaligad sang 38 ka tuig halin sang tion nga naghalin kita sa Kadesh Barnea. Nagkalamatay na sa kamingawan ang mga soldado nga Israelinhon sa sina nga henerasyon, suno sa ginsumpa sangGinoosa ila.

15 Ginsilutan sila sangGinoohasta nga gin-ubos niya sila pamatay sa kampo.

16 “Sang nagkalamatay na ang tanan nga soldado,

17 nagsiling sa akon angGinoo,

18 ‘Matabok kamo subong sa dulunan sang Moab sa Ar.

19 Kon makaabot na kamo sa mga Ammonhon, nga mga kaliwat ni Lot, indi ninyo sila paggamuha ukon pagsalakaya kay ginhatag ko sa ila ang ila duta, kag indi ko kamo paghatagan sang ila duta bisan gamay lang.’

20 “Ang amo nga duta ginkabig sang una nga duta sang mga Refaimnon kay gin-estaran nila ini. Ini sila gintawag sang mga Ammonhon nga Zamzumnon.

21 Ini sila madamo kag makusog, kag mataas pareho sang mga kaliwat ni Anak. Pero ginpalaglag sila sangGinoosa mga Ammonhon. Gintabog sila sang mga Ammonhon kag gin-estaran ang ila duta.

22 Pareho man sina ang pagbulig sangGinoosa mga kaliwat ni Esau nga nagaestar sa Seir. Kay ginpalaglag sa ila sangGinooang mga Horhanon. Gintabog nila ang mga Horhanon kag gin-estaran ang ila duta hasta subong.

23 Amo man sini ang natabo sang ginsalakay sang mga taga-Caftorang mga taga-Avim nga nagaestar sa mga baryo sa Gaza. Ginlaglag nila ang mga taga-Avim kag gin-estaran ang ila duta.

24 “Dayon nagsiling angGinoo,‘Karon magtabok na kamo sa Arnon nga ililigan sang tubig. Ginatugyan ko sa inyo si Sihon nga Amornon nga hari sang Heshbon, kag ang iya duta. Salakaya ninyo siya kag panag-iyahi ang iya duta.

25 Sugod subong pahadlukon ko sa inyo ang tanan nga nasyon sa bug-os nga kalibutan. Magakulurog sa kahadlok ang makabati parte sa inyo.’

Napierdi si Haring Sihon sang Heshbon

26 “Gani sang didto kita sa kamingawan sang Kedemot, nagpadala ako sang mga mensahero kay Haring Sihon sang Heshbon sa paghambal sa iyasining akon mensahi ngapara sa kaayuhan sang amon relasyon:

27 ‘Kon mahimo tuguti kami sa pag-agi sa inyo duta. Indi kami mag-agi sa iban nga mga dalan kundi sa inyo lang mayor nga dalan.

28 Bayaran namon sang kuwarta ang amon makaon kag mainom. Ang amon lang pangabay amo nga tugutan mo kami sa pag-agi sa inyo duta

29 pareho sang pagtugot sa amon sang mga kaliwat ni Esau nga nagaestar sa Seir kag sang mga Moabnon nga nagaestar sa Ar. Tuguti kami sa pag-agi hasta nga makatabok kami saSuba sangJordan pakadto sa duta nga ginahatag sangGinoonga amon Dios sa amon.’

30 Pero wala nagsugot si Haring Sihon sang Heshbon sa pagpaagi sa aton. Kay ginpatig-a sangGinoonga inyo Dios ang iya tagipusuon agod itugyan siya sa aton mga kamot, pareho sang natabo subong.

31 “Dayon nagsiling angGinoosa akon, ‘Ginaumpisahan ko na sa pagtugyan sa inyo si Sihon kag ang iya duta; gani umpisahi na ninyo ang pagsalakay kag pagsakop sang iya duta.’

32 “Sang nagpakig-away sa aton si Sihon kag ang tanan niya nga soldadodidto sa Jahaz,

33 gintugyan siya sa aton sangGinoonga aton Dios kag ginpatay ta siya, pati ang iya mga anak kag ang tanan niya nga soldado.

34 Sadto nga tion, gin-agaw naton ang tanan niya nga banwa kag ginlaglag sila sing bug-os—mga lalaki, babayi, kag kabataan. Wala gid kita sing ginbilin sa ila nga buhi.

35 Ginpangdala naton ang ila mga kasapatan kag mga pagkabutang nga aton naagaw sa ila mga banwa.

36 “Ginbuligan kita sangGinoonga aton Dios sa pag-agaw sang Aroer sa higad sang Arnon nga ililigan sang tubig kag sang banwa nga malapit sa sini nga ililigan kag sang mga lugar hasta sa Gilead. Wala sing banwa nga mabakod para sa aton.

37 Pero suno sa ginsugo sa aton sangGinoonga aton Dios, wala naton pagpalapiti ang bisan diin nga duta sang mga Ammonhon, bisan ang duta nga ara sa higad sang Jabok ukon ang mga banwa sa palibot sang mga kabukiran.

Napierdi si Haring Og sang Bashan

1 “Dayon nagkadto kita sa Bashan, pero ginsalakay kita ni Haring Og sang Bashan kag sang iya bug-os nga katawhan didto sa Edrei.

2 Pero nagsiling angGinoosa akon, ‘Indi ka magkahadlok sa iya, kay sigurado nga itugyan ko siya sa imo, pati ang iya bug-os nga katawhan kag ang iya duta. Himua sa iya ang ginhimo mo kay Sihon nga hari sang mga Amornon nga naghari sa Heshbon.’

3 Gani gintugyan sa aton sangGinoonga aton Dios si Haring Og sang Bashan kag ang bug-os niya nga katawhan. Ginpamatay naton sila, kag wala gid kita sing may ginbilin nga buhi.

4 Gin-agaw naton ang tanan niya nga 60 ka banwa—ang bug-os nga teritoryo sang Argob nga sakop iya sang ginharian.

5 Ini tanan nga banwa napalibutan sang mataas nga mga pader kag may mga puwertahan nga may mga trangka. Gin-agaw man naton ang iya madamo gid nga mga baryo nga wala sing mga pader.

6 “Ginlaglag naton sila sing bug-ospareho sa ginhimo naton kay Haring Sihon sang Heshbon. Ginpamatay naton ang tanan nga tawo sa kada banwa nga aton naagaw—mga lalaki, babayi, kag kabataan.

7 Pero gindala naton ang tanan nga kasapatan kag pagkabutang nga aton nakuha sa ila mga banwa.

8 “Gani naagaw naton sa duha ka hari sang mga Amornon ang duta sa sidlangan sangSuba sangJordan halin sa Arnon nga ililigan sang tubig hasta sa Bukid sang Hermon.

9 (Ining Hermon ginatawag sang mga Sidonhon nga Sirion, kag ginatawag sang mga Amornon nga Senir.)

10 Gin-agaw naton ang tanan nga banwa sa mataas nga patag, ang bug-os nga Gilead, kag ang bug-os nga Bashan hasta sa Saleca kag Edrei, nga mga banwa nga sakop sang ginharian ni Og sang Bashan.

11 (Si Haring Og amo lang ang nabilin nga kaliwat sang mga Refaimnon. Ang iya salsalon nga katremga 13 ka tapak ang kalabaon kag mga 6 ka tapak ang kasangkaron. Makita pa ini subong sa Raba nga banwa sang mga Ammonhon.)

Ang Pagpartida sang Duta sa Sidlangan sang Suba sang Jordan

12 “Sang naagaw naton ini nga duta, ginhatag ko sa mga kaliwat ni Reuben kag ni Gad ang duta sa aminhan sang Aroer malapit sa Arnon nga ililigan sang tubig pati ang katunga sang kabukiran sang Gilead kag ang mga banwa sini.

13 Ang nabilin nga bahin sang Gilead kag ang bug-os nga Bashan, ang ginharian ni Og, ginhatag ko sa katunga sang tribo ni Manase. (Ang bug-os nga Argob sa Bashan ginatawag sadto nga duta sang mga Refaimnon.)

14 Si Jair nga kaliwat ni Manase, amo ang nagpanag-iya sang bug-os nga Argob nga sakop sang Bashan hasta sa dulunan sang duta sang mga Geshurnon kag sang mga Maacatnon. Ini nga teritoryo gin-ngalanan ni Jair sang iya mismo ngalan, gani hasta subong ang Bashan ginatawag nga ‘Mga Banwa ni Jair.’

15 Ginhatag ko ang Gilead sapamilya niMakir.

16 Kag sa mga kaliwat ni Reuben kag ni Gad ginhatag ko sa ila ang kadutaan halin sa Gilead hasta sa Arnon nga ililigan sang tubig. Ang tunga-tunga sang Arnon amo ang ila dulunansa bagatnan, kagang ila naman dulunan sa aminhan amoang Jabok nga ililigan sang tubig, nga amo man ang dulunan sang mga Ammonhon.

17 Ang dulunan sa nakatundan amo ang Kapatagan sang Jordan,pati angSuba sangJordan, halin saDagat sangGalilea hasta sa Patay nga Dagatsa ubos nga bahin sang Pisga sa sidlangan.

18 “Sadto nga tion ginmanduan ko ang inyo mga tribo nga nagaestar sa sidlangan sang Jordan,‘Bisan ginhatag sangGinoonga inyo Dios ini nga duta agod inyo panag-iyahan, kinahanglan nga ang tanan ninyo nga mga soldado magtabokman sa Suba sang Jordannga armado kag magpanguna sa inyo kapareho nga mga Israelinhon sa pagpakig-away.

19 Pero ibilin ninyo ang inyo mga asawa, mga kabataan, kag ang inyo madamo nga kasapatan sa mga banwa nga ginhatag ko sa inyo.

20 Kon maangkon na sang inyo kapareho nga mga Israelinhon ang duta sa tabok sang Jordan nga ginahatag sa ila sangGinoonga inyo Dios, kag kon mahatagan na sila sang seguridad pareho sa iya ginhimo sa inyo, makabalik na kamo sa duta nga ginhatag ko sa inyo.’

Wala Gintugutan si Moises sa Pagsulod sa Canaan

21 “Kag sadto nga tion, ginsilingan ko man si Josue, ‘Nakita mo mismo ang tanan nga ginhimo sangGinoonga inyo Dios sa sadtong duha ka hari. Pareho man sina ang himuon sangGinoosa tanan nga ginharian nga inyo kadtuan.

22 Indi kamo magkahadlok sa ila, kay angGinoonga inyo Dios mismo ang magpakig-away para sa inyo.’

23 “Sadto nga tion, nagpakitluoy ako saGinoo.Siling ko,

24 ‘O GinoongDios, ginsuguran mo na nga ipakita sa imo alagad ang imo pagkagamhanan, kay wala sing dios sa langit ukon sa duta nga makahimo sang mga milagro nga imo ginhimo.

25 Gani kon mahimo, tuguti ako nga makatabok agod makita ko ang maayo nga duta sa tabok sang Jordan, ang matahom nga mga kabukiran, pati angmga kabukiran sangLebanon.’

26 “Pero naakig angGinoosa akon tungod sa inyo, kag wala siya nagsugot sa akon pangabay. Nagsiling siya, ‘Husto na ina! Indi na ako paghambali liwat parte sina nga butang.

27 Magsaka ka sa putokputokan sang Pisga kag magtan-aw sa duta sa bisan diin nga direksyon, kay indi ka makatabok sa Jordan.

28 Pero tudlui si Josue sang iya himuon. Pabakura siya kay siya ang magapangulo sa sini nga mga tawo sa pagtaboksa Jordan. Ihatag niya sa ila ang duta nga makita mo lang!’

29 Gani nagpabilin kita sa pulopatag nga malapit sa Bet Peor.”

Ginlaygayan ni Moises ang mga Israelinhon nga Magmatinumanon

1 Dayon nagsiling si Moises,“Mga Israelinhon, pamatii ninyo ang mga sugo kag mga pagsulundan nga ginatudlo ko sa inyo. Tumana ninyo ini agod magkabuhi kamo kag makaestar sa duta nga ginahatag sa inyo sangGinoo, ang Dios sang inyo mga katigulangan.

2 Indi ninyo pagdugangan ukon pagbuhinan ang mga sugo nga ginahatag ko sa inyo halin saGinoonga inyo Dios. Dapat tumanon gid ninyo ini.

3 Nakita ninyo mismo ang ginhimo sangGinoosa Baal Peor. Ginpamatay sangGinoonga inyo Dios ang inyo kapareho nga mga Israelinhon nga nagsimba kay Baal.

4 Pero kamo iya nga matutom saGinoonga inyo Dios buhi pa hasta subong.

5 “Ginatudlo ko sa inyo ang mga sugo kag mga pagsulundan nga ginhatag sa akon sangGinoonga akon Dios agod sundon ninyo ini pag-abot ninyo sa duta nga inyo kadtuan kag panag-iyahan.

6 Sundon ninyo ini sing maayo, kay paagi sini mapakita ninyo ang inyo kaalam kag pag-intiendi sa iban nga mga nasyon. Kon mabatian nila ining tanan nga pagsulundan magasiling sila, ‘Matuod gid nga may kaalam kag pag-intiendi ang mga tawo sang sining gamhanan nga nasyon.’

7 Wala na sing iban nga gamhanan nga nasyon nga may dios nga malapit sa ila pareho saGinoonga aton Dios nga malapit sa aton sa tagsa ka tion nga magpanawag kita sa iya.

8 Kag wala man sing iban nga gamhanan nga nasyon nga may mga sugo kag mga pagsulundan nga pareho sang akon ginatudlo sa inyo subong.

9 Pero mag-andam gid kamo! Indi ninyo pagkalimti ang mga butang nga inyo nakitanga ginpanghimo sangGinoo. Kinahanglan nga magpabilin ini sa inyo mga tagipusuon samtang buhi kamo. Isugid ninyo ini sa inyo kabataan kag kaapuhan.

10 Dumduma ninyo ang adlaw nga nagtindog kamo sa atubangan sangGinoonga inyo Dios saBukid sangSinainga sa diin nagsiling siya sa akon, ‘Tipuna ang mga tawo sa akon presensya sa pagpamati sang akon mga pulong agod makahibalo sila sa pagtahod sa akon samtang nagakabuhi sila, kag agod matudlo nila ini sa ila kabataan.’

11 Dayon nagpalapit kamo kag nagtindog sa ubos sang bukid samtang nagadabadaba ang bukid nga ang kalayosini daw sanagalambot sa langit, kag nalikupan ini sing puwerte kadamol nga gal-om.

12 Dayon naghambal angGinoohalin sa tunga sang kalayo. Nabatian ninyo ang iya tingog, pero wala kamo sing may nakita.

13 Ginsugid niya sa inyo ang mga butang nga inyo himuon sa pagtuman sang iya kasugtanan sa inyo. Ini amo ang Napulo ka Sugo, nga iya ginmando nga tumanon ninyo. Kag ginpasulat niya ini sa duha ka malapad nga bato.

14 Sadto nga tion, ginsugo ako sangGinoosa pagtudlo sa inyo sang mga sugo kag mga pagsulundan nga inyo tumanon didto sa duta nga inyo panag-iyahan.

15 “Sang nagpakighambal angGinoosa inyo saBukid sangSinai halin sa tunga sang kalayo, wala kamo sing may nakita nga porma sangGinoo. Gani mag-andam gid kamo sa inyo kaugalingon

16 nga indi ninyo paghigkuan ang inyo kaugalingon paagi sa paghimo sang mga dios-dios sa bisan ano nga porma ukon dagway—lalaki man ukon babayi,

17 sapat man nga nagalakat ukon nagalupad,

18 ukon nagakamang ukon nagalangoy.

19 Indi kamo magpadala-dala sa pagsimba sa mga butang sa langit—sa adlaw, bulan, kag mga bituon. Ginbutang ini sangGinoonga inyo Dios para sa tanan nga katawhan sa bug-os nga kalibutan.

20 Dumduma nga ginkuha kamo sangGinoosa Egipto, ang lugar nga pareho sa nagadabadaba nga hurnohan nga tunawan sang salsalon, agod mangin iya katawhan, kag amo ina kamo subong.

21 “Naakig angGinoosa akon tungod sa inyo, kag nagsumpa gid siya nga indi ako makatabok sa Jordan kag makasulod sa maayo nga duta nga ginahatag sangGinoonga inyo Dios bilang palanublion ninyo.

22 Mapatay ako sa sini nga duta nga indi makatabok sa Jordan, pero kamo inyo magatabok sa pagpanag-iya sang maayo nga duta.

23 Pero mag-andam gid kamo nga indi ninyo malimtan ang kasugtanan nga ginhimo sangGinoonga inyo Dios sa inyo. Indi kamo maghimo sang mga dios-dios sa dagway sang bisan ano nga butang, kay ginadilian ini sangGinoonga inyo Dios.

24 Indi gid siya gusto nga may ginasimba kamo nga iban nga dios. Kaykon magsilotangGinoonga inyo Dios, daw sa kalayo nga nagapang-upos.

25 “Sa ulihi, kon makapamata na kamo kag makapangapo, kag makaestar na sa amo nga duta sang malawig nga tion, indi ninyo paghigkui ang inyo kaugalingon paagi sa paghimo sang mga dios-dios sa bisan ano nga porma. Malaot ini sa panulok sangGinoonga inyo Dios kag makapaakig sa iya.

26 “Subong nga adlaw ginakabig ko ang langit kag ang duta nga saksi kontra sa inyo.Kon maghimo kamo sang mga dios-dios,dali lang kamo magkalawala sa duta nga inyo panag-iyahan sa tabok sang Jordan. Magaestar kamo didto sa malip-ot lang nga tion, dayon malaglag kamo sing bug-os.

27 Palaptahon kamo sangGinoosa iban nga mga nasyon, kag gamay lang ang mabilin sa inyo didto sa mga nasyon nga sa diin kamo tabugon sangGinoo.

28 Kag didto magasimba kamo sa mga dios nga ginhimo sang tawo halin sa kahoy kag bato, nga indi makakita, makabati, makakaon, ukon makapanimaho.

29 Pero kon magpangita kamo didto saGinoonga inyo Dios, makita ninyo siya kon pangitaon ninyo siya sa bug-os ninyo nga tagipusuon.

30 Kon mag-abot ini nga kalisod sa inyo sa ulihi, magabalik kamo saGinoonga inyo Dios kag magatuman sa iya.

31 Kay maluluy-on angGinoonga inyo Dios. Indi niya kamo pagpabay-an ukon paglaglagon. Indi niya pagkalimtan ang kasugtanan nga iya ginsumpaan sa inyo mga katigulangan.

May Isa lang ka Dios

32 “Usisaa ang mga hitabo halin sang adlaw nga gintuga sang Dios ang tawo sa kalibutan hasta subong. Dayon usisaa ang bug-os nga kalibutan kon bala may makatilingala nga butang nga natabo pareho sini.

33 May ara bala sang iban nga mga tawo nga nabuhi pa pagkatapos nga nakabati sila sang tingog sang Dios halin sa kalayo, pareho sang inyo nabatian?

34 May ara bala sang iban nga dios nga nangahas sa pagkuha sang isa ka grupo sang katawhan halin sa isa ka nasyon agod mangin iya paagi sa mga pagtilaw, milagro, makatilingala nga mga butang, inaway, puwerte nga gahom, kag grabe nga mga binuhatan? Pero amo ina ang ginhimo sangGinoonga inyo Dios didto sa Egipto, kag nakita ninyo mismo.

35 Ginpakita ato nga mga butang sa inyo agod mahibaluan ninyo nga angGinooamo ang Dios, kag wala na sing iban pa.

36 Ginpabati niya kamo sang iya tingog halin sa langit sa pagtudlo sa inyo. Ginpakita niya sa inyo diri sa duta ang iya gamhanan nga kalayo kag naghambal siya sa inyo halin sa sini nga kalayo.

37 Kag tungod kay ginhigugma niya ang inyo mga katigulangan, ginpili niya kamo kag ginpaguwa sa Egipto paagi sa iya presensya kag puwerte nga gahom.

38 Ginpatabog niya sa inyo ang mga nasyon nga mas gamhanan pa sang sa inyo sa pagdala sa inyo sa ila duta agod ihatag ini sa inyo bilang palanublion ninyo, pareho subong.

39 “Gani dumduma ninyo subong kag itanom sa inyo tagipusuon nga angGinooDios sa langit kag sa duta, kag wala na sing iban pa nga dios.

40 Tumana ninyo ang iya mga sugo kag mga pagsulundan nga ginahatag ko sa inyo subong, agod wala sing may malain nga matabo sa inyo kag sa inyo mga kaliwat, kag agod magkabuhi kamo sing malawig sa duta nga ginahatag sa inyo sangGinoonga inyo Dios agod panag-iyahan ninyo hasta san-o.”

Ang mga Banwa nga Dalangpan

41 Dayon nagpili si Moises sing tatlo ka banwa sa sidlangan sang Jordan

42 agod makapalagyo didto ang tawo nga nakapatay sang iya isigkatawo nga indi hungod kag wala niya ginplano. Makapalagyo siya sa isa sa sini nga mga banwa agod indi siya maano.

43 Amo ini ang mga banwa: Bezer sa mataas nga patag sang kamingawan para sa tribo ni Reuben; Ramot sa Gilead para sa tribo ni Gad; kag Golan sa Bashan para sa tribo ni Manase.

44 Ginhatag ni Moises sa mga Israelinhon ini nga mga sugo,

45 pagpanudlo, kag pagsulundan sang nagguwa sila sa Egipto

46 kag samtang nagakampo sila sa pulopatag nga malapit sa Bet Peor sa sidlangan sang Jordan. Ini nga duta sakop sadto ni Sihon nga hari sang mga Amornon, nga nagaestar sa Heshbon. Siya kag ang iya mga tinawo ginpierdi ni Moises kag sang mga Israelinhon sang pagguwa nila sa Egipto.

47 Gin-agaw nila ni Moises ang iya duta kag ang duta ni Haring Og sang Bashan. Sila ang duha ka Amornon nga mga hari sa sidlangan sang Jordan.

48 Ang ila mga duta nga naagaw sang mga Israelinhon nagaumpisa sa Aroer, sa ibabaw sang Arnon nga ililigan sang tubig pakadto sa Bukid sang Sirionnga ginatawag man nga Hermon,

49 kag pati ang bug-os nga Kapatagan sang Jordansa sidlangan sangSuba sangJordan hasta sa Patay nga Dagat,sa ubos nga bahin sang Pisga.

Ang Napulo ka Sugo

1 Ginpatipon ni Moises ang tanan nga Israelinhon kag ginsilingan, “Mga Israelinhon, pamatii ninyo ang mga sugo kag mga pagsulundan nga ginahatag ko sa inyo subong. Tun-i ninyo ini kag sundon gid.

2 AngGinoonga aton Dios naghimo sang kasugtanan sa aton sa Bukid sang Sinai.

3 Wala niya ini ginhimo sa aton mga katigulangan kundi sa aton tanan nga buhi subong.

4 Didto sa bukid naghambal angGinoosa inyo halin sa kalayo nga daw sa nagaatubangay lang kamo.

5 Nagatindog ako sa tunga ninyo kag sangGinoosadto nga tion sa paghambal sa inyo sang mensahi sangGinoo, kay nahadlok kamo sa kalayo kag indi kamo magsaka sa bukid. Nagsiling angGinoo,

6 “ ‘Ako angGinoonga inyo Dios nga nagpaguwa sa inyo sa Egipto nga sa diin kamo gin-ulipon.

7 “ ‘Indi kamo magsimba sa iban nga dios magluwas sa akon.

8 “ ‘Indi kamo maghimo sang mga dios-dios sa dagway sang bisan ano nga ara sa langit ukon sa duta ukon sa tubig.

9 Indi gid ninyo ini pag-alagaron kag simbahon, kay ako, angGinoonga inyo Dios, indi gid gusto nga may ginasimba kamo nga iban. Ginasilutan ko ang mga nakasala sa akon pati ang ila mga kaliwat hasta sa ikatatlo kag ikaapat nga henerasyon nga nagasikway sa akon.

10 Pero ginapakita ko ang akon kaayo sa madamo gidnga mga henerasyonnga nagahigugma sa akon kag nagatuman sang akon mga sugo.

11 “ ‘Indi ninyo paggamita ang akon ngalan sa wala sing pulos kayako,angGinoonga inyo Dios, magasilot sa kay bisan sin-o nga maggamit sang akon ngalan sa wala sing pulos.

12 “ ‘Tumana ninyo ang akon mga ginapahimo sa Adlaw nga Inugpahuway, kag himua ninyo ini nga pinasahi nga adlaw para sa akon, angGinoonga inyo Dios, suno sa ginmando ko sa inyo.

13 Mag-obra kamo sa sulod sang anom ka adlaw,

14 pero ang ikapito nga adlaw amo ang Adlaw nga Inugpahuway nga inyo painon para sa akon, angGinoonga inyo Dios. Indi kamo mag-obra sa sina nga adlaw pati ang inyo mga anak, mga ulipon, mga baka, mga asno, kag iban pa ninyo nga kasapatan, kag ang mga indi Israelinhon nga nagaestar sa inyo mga banwa. Sa sini nga paagi makapahuway man ang inyo mga ulipon pareho sa inyo.

15 Dumduma ninyo nga mga ulipon man kamo sadto sa Egipto, kagako,angGinoonga inyo Dios, nagpaguwa sa inyo didto paagi sa akon puwerte nga gahom. Ganiako,angGinoonga inyo Dios, nagmando sa inyo nga tumanon ninyo ang akon mga ginapahimo sa Adlaw nga Inugpahuway.

16 “ ‘Tahura ang inyo amay kag iloy, suno sa ginmando ko sa inyo, agod magkabuhi kamo sing malawig kag mangin maayo ang inyo kahimtangan sa duta nga ginahatag ko sa inyo.

17 “ ‘Indi kamo magpatay.

18 “ ‘Indi kamo magpanginbabayi ukon magpanginlalaki.

19 “ ‘Indi kamo magpangawat.

20 “ ‘Indi kamo magsaksi sing butig kontra sa inyo isigkatawo.

21 “ ‘Indi kamo magkaibog sa asawa sang inyo isigkatawo, ukon sa iya balay, duta, mga ulipon, mga baka ukon asno, ukon sa bisan ano nga ara sa iya.’

22 “Amo ina ang mga sugo sangGinoosa inyo tanan nga nagtipon didto sa bukid. Sang naghambal siya sa makusog nga tingog halin sa tunga sang kalayo nga napalibutan sang madamol nga panganod, ginhatag niya ini nga mga sugo kag wala na siya sang iban pa nga ginhambal. Ginsulat niya ini sa duha ka malapad nga bato kag ginhatag sa akon.

23 “Sang nabatian ninyo ang tingog halin sa kadudulman samtang nagadabadaba ang bukid, nagpalapit sa akon ang tanan nga pangulo sang inyo mga tribo kag ang inyo mga manugdumala,

24 kag nagsiling sila, ‘Ginpakita sa aton sangGinoonga aton Dios ang iya gamhanan nga presensya kag kadungganan, kag nabatian naton ang iya tingog halin sa kalayo. Nakita naton subong nga adlaw nga puwede mabuhi ang tawo bisan naghambal ang Dios sa iya.

25 Pero indi namon pag-ibutang sa peligro ang amon kabuhi. Kay kon mabatian namon liwat ang tingog sangGinoonga aton Dios, sigurado nga lamunon gid kami sang gamhanan nga kalayo.

26 May ara bala sang tawo nga nabuhi pa pagkatapos nga nabatian niya ang tingog sang buhi nga Dios halin sa kalayo pareho sa aton nabatian?

27 Ikaw na lang ang magpalapit saGinoonga aton Dios, kag pamatii ang tanan nga isiling niya. Dayon isugid mo na lang sa amon ang tanan nga ginsiling niya, kay pamatian namon ini kag tumanon.’

28 “Nabatian sangGinooang inyo ginsiling sang nagpakighambal kamo sa akon, kag nagsiling siya sa akon, ‘Nabatian ko kon ano ang ginsiling sang sini nga mga tawo sa imo, kag maayo ang tanan nila nga ginsiling.

29 Kabay pa nga magtahod sila permi sa akon kag magtuman sa akon mga sugo agod mangin maayo ang kahimtangan nila kag sang ila mga kaliwat hasta san-o.

30 Lakat kag hambala sila nga magbalik sila sa ila mga tolda.

31 Pero magpabilin ka diri sa akon agod ihatag ko sa imo ang tanan nga sugo kag pagsulundan nga itudlo mo sa ila nga ila sundon didto sa duta nga ginahatag ko sa ila nga ila panag-iyahan.’

32 “Gani tumana gid ninyo sing maayo ang ginmando sangGinoonga inyo Dios sa inyo. Indi ninyo paglapasa ang bisan isa sa iya mga sugo.

33 Magkabuhi kamo suno sa ginsugo sangGinoonga inyo Dios sa inyo agod magkabuhi kamo sing malawig kag magmauswagon didto sa duta nga inyo panag-iyahan.

Higugmaa ang Ginoo nga inyo Dios

1 “Amo ini ang mga sugo kag mga pagsulundan nga ginhatag sa akon sangGinoonga inyo Dios agod itudlo sa inyo. Tumana ninyo ini didto sa duta nga inyo panag-iyahan sa taboksang Jordan,

2 agod kamo kag ang inyo kabataan kag kaapuhan magtahod saGinoonga inyo Dios samtang nagakabuhi kamo. Kon tumanon ninyo ang tanan niya nga mga sugo kag mga pagsulundan nga ginhatag ko sa inyo, magakabuhi kamo sing malawig.

3 Pamatikamo, katawhan sangIsrael, kag tumana ninyo sing maayo ang iya mga sugo agod mangin maayo ang inyo kahimtangan kag agod magdamo gid kamo didto sa duta nga maayo kag mapatubason,suno sa ginpromisa sa inyo sangGinoo, ang Dios sang inyo mga katigulangan.

4 “Pamatikamo, katawhan sangIsrael: AngGinoonga aton Dios amo lang angGinoo.

5 Higugmaa angGinoonga inyo Dios sa bug-os ninyo nga tagipusuon, sa bug-os ninyo nga kalag kag sa bug-os ninyo nga kusog.

6 Indi gid ninyo pagkalimti ining mga sugo nga ginhatag ko sa inyo subong.

7 Itudlo ini permi sa inyo mga kabataan. Hambali ninyo ini kon ara kamo sa inyo balay kag kon nagalakat kamo, kon nagahigda kamo kag kon magbangon kamo.

8 Ihigot ini sa inyo mga butkon kag ibutang sa inyo mga agtang bilang padumdom sa inyo.

9 Isulat ninyo ini sa mga hamba sangpuwertahan sanginyo mga balay kag sa mga puwertahansang inyo mga banwa.

10 “Dal-on na kamo sangGinoonga inyo Dios didto sa duta nga iya ginpromisa nga ihatag sa inyo mga katigulangan nga si Abraham, Isaac kag Jacob. Ini nga duta may dalagko kag mainuswagon nga mga banwa nga indi kamo ang nagpatindog.

11 May mga balay man ini nga puno sang maayo nga mga butang nga indi kamo ang nagpangabudlay, may mga bubon nga indi kamo ang nagkutkot, kag may mga talamnan sang ubas kag sang mga kahoy nga olibo nga indi kamo ang nagtanom. Kag kon makakaon na gani kamo kag magkalabusog,

12 mag-andam gid kamo nga indi ninyo malimtan angGinoonga nagpaguwa sa inyo sa Egipto nga sa diin gin-ulipon kamo.

13 “Tahura ninyo angGinoonga inyo Dios; siya gid lang ang inyo alagaron kag magpromisa kamo sa iya lang ngalan.

14 Indi kamo magsunod sa iban nga mga dios, ang mga dios sang mga katawhan sa inyo palibot;

15 kay angGinoonga inyo Dios nga kaupod ninyo indi gid gusto nga may ginasimba kamo nga iban.Kon magsimba kamo sa iban nga mga diosipaagom sangGinooang iya kaakig sa inyo kag laglagon niya kamo sa duta.

16 Indi pagtestingi angGinoonga inyo Dios pareho sa inyo ginhimo sa Masa.

17 Tumana gid ninyo ang mga sugo, mga pagpanudlo kag mga pagsulundan nga ginhatag sangGinoonga inyo Dios sa inyo.

18 Himua ninyo ang husto kag maayo sa panulok sangGinooagod mangin maayo ang inyo kahimtangan kag mapanag-iyahan ninyo ang maayo nga duta nga iya ginsumpa sa inyo mga katigulangan.

19 Ipatabog niya sa inyo ang tanan ninyo nga kaaway suno sa iya ginsiling.

20 “Sa palaabuton kon magpamangkot gani ang inyo kabataan, ‘Ano bala ang buot silingon sang mga pagpanudlo, mga pagsulundan, kag mga kasuguan nga ginmando sa inyo sangGinoonga aton Dios?’

21 Silinga sila, ‘Mga ulipon kami sadto sang harisang Egipto, pero ginpaguwa kami didto sangGinoopaagi sa iya puwerte nga gahom.

22 Nakita namon mismo ang puwerte nga mga milagro kag makatilingala nga mga butang nga iya ginhimo sa pagsilot sakatawhan sangEgipto, pati na sa ila hari kag sa iya bug-os nga panimalay.

23 Kag ginpaguwa niya kami sa Egipto agod dal-on sa sini nga duta nga iya ginsumpa nga ihatag sa aton mga katigulangan.

24 Ginmanduan kami sangGinoonga tumanon namon ining tanan nga pagsulundan kag magtahod sa iya nga aton Dios, agod magmauswagon kami permi kag magkabuhi sing malawig pareho sang nagakalatabo subong.

25 Kag kon tumanon lang naton sing maayo ining tanan nga sugo sangGinoonga aton Dios, suno sa iya ginmando sa aton, mangin matarong kita sa iya panulok.’

Ang Pinili nga Katawhan sang Dios

1 “Kon dal-on na gani kamo sangGinoonga inyo Dios didto sa duta nga inyo pagasudlon kag panag-iyahan, ipatabog niya sa inyo ang pito ka nasyon nga mas madamo kag mas gamhanan pa sang sa inyo: ang mga Hithanon, mga Girgashnon, mga Amornon, mga Canaanhon, mga Periznon, mga Hivhanon, kag mga Jebusnon.

2 Kag kon itugyan na sila sangGinoonga inyo Dios sa inyo kag pierdihon ninyo sila, laglagon ninyo sila sing bug-os.Indi kamo maghimo sang kasugtanan sa ila ukon magpakita sang kaluoy sa ila.

3 Indi kamo magpangasawa ukon magpamana sa ila, kag indi ninyo pagtuguti ang inyo mga anak nga magpangasawa ukon magpamana sa ila mga anak,

4 kay ipalayo nila saGinooang inyo mga anak sa pag-alagad sa iban nga mga dios.Kag kon matabo ini,ipaagom sangGinooang iya kaakig sa inyo kag sa gilayon malaglag kamo.

5 Sa baylo, amo ini ang inyo himuon: Panggub-a ninyo ang ila mga halaran, pangdugmuka ang ila handumanan nga mga bato, pang-utda ang ila mgahulohaligi nga simbolo sang diosa nga siAshera, kag sunuga ang ila mga dios-dios.

6 Kay kamo nga katawhan ginseparar para saGinoonga inyo Dios. Sa tanan nga katawhan, kamo ang ginpili sangGinoonga inyo Dios nga mangin iya espesyal nga katawhan.

7 “Ginpili kamo kag ginhigugma sangGinooindi tungod nga mas madamo kamo sang sa iban nga mga katawhan, kay kamo pa gani ang pinakadiutay sa tanan.

8 Ginpili niya kamo tungod kay ginahigugma niya kamo kag ginatuman niya ang iya ginsumpa sa inyo mga katigulangan. Amo gani nga ginpaguwa niya kamo sa Egipto paagi sa iya puwerte nga gahom, kag ginhilway sa pagkaulipon sa Faraon nga hari sang Egipto.

9 Hunahunaon ninyo nga angGinoonga inyo Dios amolangang Dios. Masaligan siya nga Dios, kag ginatuman niya ang iya kasugtanan nga amo ang paghigugma sa madamo nga kaliwat nga nagahigugma sa iya kag nagatuman sang iya mga sugo.

10 Pero ang mga wala nagahigugma sa iya silutan gid niya dayon kag laglagon.

Ang Balos sa Pagkamatinumanon

11 “Gani tumanon gid ninyo sing maayo ang mga sugo kag mga pagsulundan nga ginahatag ko sa inyo subong.

12 Kon tumanon ninyo ini nga mga sugo kag sundon sing maayo, tumanon sangGinoonga inyo Dios ang iya kasugtanan nga higugmaonniya kamo, subong sang iya ginsumpa sa inyo mga katigulangan.

13 Higugmaon niya kamo, pakamaayuhon, kag padamuon. Hatagan niya kamo sang madamo nga kabataan kag pakamaayuhon ang mga produkto sang inyo duta: ang inyo mga uyas, duga sang ubas, kag lana. Kag padamuon man niya ang inyo kasapatan didto sa duta nga iya ginsumpa nga ihatag sa mga katigulangan ninyo kag sa inyo.

14 Pakamaayuhon niya kamo labaw sa iban nga mga katawhan. Wala sing lalaki sa inyo nga mabaog ukon babayi nga mabaw-as, kag amo man sa inyo mga kasapatan.

15 Protektaran kamo sangGinoosa tanan nga balatian. Indi niya pag-ipadala sa inyo atong makangilil-ad nga mga balatian nga inyo nakita didto sa Egipto, pero ipadala niya ini sa tanan nga nagadumot sa inyo.

16 Kinahanglan nga pamatyon ninyo ang tanan nga katawhan nga ginatugyan sangGinoonga inyo Dios sa inyo. Indi ninyo sila pagkaluoyi, kag indi kamo mag-alagad sa ila mga dios, kay mangin siod ini para sa inyo.

17 “Basi bala magsiling kamo sa inyo kaugalingon, ‘Mas gamhanan pa ini nga mga nasyon sang sa aton. Paano bala naton sila mapalayas?’

18 Pero indi kamo magkahadlok sa ila, kundi dumdumon ninyo sing maayo kon ano ang ginhimo sangGinoonga inyo Dios sa hari sang Egiptokag sa tanan nga Egiptohanon.

19 Nakita ninyo mismo ang dalagko nga mga pagtilaw, ang mga milagro, mga makatilingala nga butang, kag puwerte nga gahom nga gin-gamit sangGinoonga inyo Dios sa pagpaguwa sa inyo. Pareho man sini ang pagahimuon sangGinoonga inyo Dios sa tanan nga katawhan nga inyo ginakahadlukan.

20 Kag dayon padal-an sila sangGinoonga inyo Dios sang mga alingayo hasta nga malaglag bisan atong nagkalabilin nga nakapanago.

21 Indi kamo magkahadlok sa ila kay angGinoonga inyo Dios kaupod ninyo, kag gamhanan kag makatilingala siya nga Dios.

22 Amat-amat nga ipatabog sa inyo sangGinoonga inyo Dios ina nga mga nasyon. Indi ninyo sila pag-ubuson pahalin dayon, kay kon himuon ninyo ini magadamo ang talunon nga mga sapat.

23 Pero itugyan sila sangGinoonga inyo Dios sa inyo. Pasalasalahon niya sila hasta nga malaglag sila.

24 Itugyan niya sa inyo ang ila mga hari. Pamatyon ninyo sila, kag malimtan na sila. Wala sing bisan isa sa ila nga makadaog sa inyo, kag pamatyon ninyo sila tanan.

25 Sunugon ninyo ang ila mga dios-dios, kag indi ninyo paghandumon ang mga bulawan kag mga pilak sini. Indi gid ninyo ini pagkuhaon kay mangin siod ini sa inyo.Likawan gid ninyo inikay ginakangil-aran ini sangGinoonga inyo Dios.

26 Indi kamo magdala sa inyo balay sang sining makangilil-ad nga mga butang, agod indi man kamo paglaglagon kaupod sini. Dapat kangil-aran gid ninyo ini, kay ini nga mga butang kinahanglan nga laglagon sing bug-os.

Indi Ninyo Pagkalimti ang Dios

1 “Sundon gid ninyo sing maayo ang tanan nga sugo nga ginahatag ko sa inyo subong, agod padayon kamo nga mabuhi kag magdamo, kag makapanag-iya sa duta nga ginsumpa sangGinoonga ihatag sa inyo mga katigulangan.

2 Dumduma ninyo kon paano kamo gintuytuyan sangGinoonga inyo Dios sa inyo pagpanglakaton sa kamingawan sa sulod sang 40 ka tuig. Ginhimo niya ini sa pagpaubos sa inyo kag sa pagtilaw sa inyo agod mahibaluan kon ano gid ang sa sulod sang inyo tagipusuon, kon bala tumanon ninyo ang iya mga sugo ukon indi.

3 Ginpapaubos niya kamo paagi sa pagpagutom sa inyo kag dayon ginhatagan niya kamo sang manna—isa ka klase sang pagkaon nga wala pa gid ninyo matilawi halin sang una bisan sang inyo mga katigulangan. Ginhimo ini sangGinoosa pagtudlo sa inyo nga indi lang sa pagkaon mabuhi ang tawo, kundi sa tagsa ka pulong sangGinoo.

4 Sa sulod sang 40 ka tuig wala magdaan ang inyo mga bayo kag wala malap-uki ang inyo mga tiilsa pagpanglakaton.

5 Dapat mareyalisar ninyo nga subong nga ang amay nagadisiplina sa iya anak, angGinoonga inyo Dios nagadisiplina man sa inyo.

6 “Gani tumana ninyo ang mga sugo sangGinoonga inyo Dios. Magkabuhi kamo suno sa iya mga pamaagi kag tahura ninyo siya.

7 Kay dal-on kamo sangGinoonga inyo Dios sa maayo nga duta, nga may mga ililigan sang tubig kag mga tuburan nga nagailig sa mga patag kag mga bukid.

8 Ina nga duta may mga trigo, barley, ubas, higos, pomegranata, olibo kag dugos.

9 Indi kamo mawad-an sang pagkaon sa sina nga duta kag indi kamo pagkulangon sang bisan ano. Bugana sang mga salsalon ang mga bato kag sang mga saway ang mga bukid.

10 Kon makapagusto na gani kamo kaon, dayawa ninyo angGinoonga inyo Dios tungod sa maayo nga duta nga iya ginhatag sa inyo.

11 “Mag-andam gid kamo nga indi ninyo malimtan angGinoonga inyo Dios kag indi ninyo masupak ang iya mga sugo kag mga pagsulundan nga ginahatag ko sa inyo subong.

12 Kon makapagusto na gani kamo kaon kag makapatindog na sang maayo nga mga balay nga maestaran

13 kag magdamo na ang inyo mga kasapatan, pilak, bulawan kag mga pagkabutang,

14 mag-andam kamo nga indi kamo magpabugal kag magkalipat saGinoonga inyo Dios nga nagpaguwa sa inyo sa Egipto nga sa diin gin-ulipon kamo.

15 Gintuytuyan niya kamo sa malapad kag makahaladlok nga kamingawan nga may dalitan nga mga man-og kag mga iwi-iwi. Kag ini nga lugar wala sing tubig, pero ginhatagan niya kamo sang tubig halin sa bato bantiling.

16 Didto sa kamingawan, ginahatagan niya kamo sang manna—isa ka pagkaon nga wala makilala sang inyo mga katigulangan. Ginhimo ini sangGinoosa pagpaubos sa inyo kag sa pagtilaw sa inyo agod sa ulihi mangin maayo ang inyo kahimtangan.

17 Basi bala masiling kamo sa inyo kaugalingon, ‘Paagi sa akon gahom kag kusog naangkon ko ini tanan nga manggad.’

18 Pero dumdumon gid ninyo nga angGinoonga inyo Dios amo ang naghatag sa inyo sang abilidad nga magmanggaranon kamo, kag ginhimo niya ini agod matuman niya ang iya kasugtanan nga iya ginsumpa sa inyo mga katigulangan. Ginatuman niya gani ini subong.

19 “Pero ginapaandaman ko na kamo subong nga kon kalimtan ninyo angGinoonga inyo Dios, kag magsunod kamo sa iban nga mga dios kag magsimba kag mag-alagad sa ila, sigurado gid nga malaglag kamo.

20 Subong nga ginpanglaglag sangGinooang mga nasyon sa inyo atubangan, panglaglagon man niya kamo kon indi kamo magtuman saGinoonga inyo Dios.

Pagdaog Paagi sa Bulig sang Dios

1 “Pamati kamo,katawhan sangIsrael. Manugtabok na kamo sa Jordan agod panag-iyahan ang mga nasyon nga mas dalagko kag mas gamhanan pa sang sa inyo. Ang ila sini mga banwa dalagko kag may mataas nga mga pader ngadawnagalambot na sa langit.

2 Ang ila mga pumuluyo makusog kag mataas—mga kaliwat ni Anak! Nahibaluan man ninyo ang parte sa mga kaliwat ni Anak kag nabatian ninyo nga wala sing may makabato sa ila.

3 Pero karon makita ninyo nga angGinoonga inyo Dios magauna tabok sa inyo nga daw pareho sa kalayo nga nagapanglamonsa inyo mga kaaway. Pierdihon niya sila agod madali ninyo sila matabog kag malaglag suno sa ginpromisa sangGinoosa inyo.

4 “Kon mapatabog na gani sila sa inyo sangGinoonga inyo Dios, indi kamo magsiling sa inyo kaugalingon, ‘Gindala kita diri sangGinoosa pagpanag-iya sining duta tungod kay matarong kita.’ Indi amo sina. Ipatabog sila sangGinoosa inyo tungod kay malaot sila nga mga nasyon.

5 Panag-iyahan ninyo ang ila duta indi tungod kay matarong kamo ukon maayo kamo nga mga tawo kundi tungod kay malaot sila, kag agod matuman sangGinoonga inyo Dios ang iya ginsumpa sa inyo mga katigulangan nga si Abraham, Isaac, kag Jacob.

6 Gani dumdumon ninyo nga indi tungod nga mga matarong kamo nga ginahatag sangGinoonga inyo Dios ining maayo nga duta nga inyo panag-iyahan, kay sa matuod lang, mga matig-a kamo sing ulo.

7 “Dumduma ninyo kon paano ninyo ginpaakig angGinoonga inyo Dios sa kamingawan. Halin sang adlaw nga nagguwa kamo sa Egipto hasta subong permi lang kamo nagarebelde saGinoo.

8 Bisan didto sa Bukid sang Sinai,ginpaakig ninyo angGinoo, gani gusto na lang niya nga pamatyon kamo.

9 Sang nagsaka ako sa bukid sa pagkuha sang malapad nga mga bato nga sa diin nasulat ang kasugtanan sangGinoonga iya ginhimo sa inyo, nagpabilin ako didto sa sulod sang 40 ka adlaw kag 40 ka gab-i nga wala sing kaon-kaon kag inom-inom.

10 Ginhatag sangGinoosa akon ang duha ka malapad nga bato nga siya mismo ang nagsulat sang tanan nga pulong nga ginhambal niya sa inyo halin sa kalayo didto sa Bukidsang Sinaisamtang nagatipon kamo.

11 “Ining duha ka malapad nga bato nga sa diin nasulat ang kasugtanan ginhatag sangGinoosa akon pagkatapos sang 40 ka adlaw kag 40 ka gab-i.

12 Dayon nagsiling angGinoosa akon, ‘Panaog ka gilayon kay ang imo katawhan nga imo ginpangunahan sa pagguwa sa Egipto nangin malaot na. Kadali lang sa ila magtalikod sa akon mga ginsugo sa ila kag naghimo sila sang dios-dios para simbahon nila.’

13 “Kag nagsiling pa gid angGinoosa akon, ‘Nakita ko kon daw ano katig-a ang mga ulo sang sini nga katawhan.

14 Pabay-i lang ako nga laglagon ko sila agod malimtan na sila. Dayon himuon ko ikawkag ang imo mga kaliwatnga isa ka nasyon nga mas gamhanan kag mas madamo pa sang sa ila.’

15 “Gani nagdulhog ako halin sa nagadabadaba nga bukid nga dala ang duha ka malapad nga bato nga sa diin nasulat ang kasugtanan.

16 Kag nakita ko kamo nga nagpakasala saGinoonga inyo Dios. Naghimo kamo sang dios-dios nga torite nga baka. Kadali lang sa inyo magtalikod sa mga ginsugo sangGinoosa inyo.

17 Gani sa inyo atubangan ginlampos ko ang duha ka malapad nga bato kag nagkaladugmok ini.

18 “Dayon naghapa ako sa atubangan sangGinoosa sulod sang 40 ka adlaw kag 40 ka gab-i nga wala sing kaon-kaon kag inom-inom, tungod sa tanan nga sala nga inyo ginhimo. Malaot gid sa panulok sangGinooang inyo ginhimo kag nakapaakig gid sa iya.

19 Nahadlok ako sa puwerte nga kaakig sangGinookontra sa inyo, kay basi bala pamatyon niya kamo. Pero ginpamatian gihapon ako sangGinoo.

20 Kag puwerte man sadto ang kaakig sangGinookay Aaron kag gusto man niya siya nga patyon, pero sadto nga tion nagpangamuyo man ako para sa iya.

21 Dayon ginkuha ko ang baka nga inyo ginhimo, nga nagtulod sa inyo sa pagpakasala, kag gintunaw ko ini sa kalayo. Pagkatapos gindugmok ko gid ini pareho kapino sang yab-ok, kag ginsabwag sa ililigan sang tubig nga nagahalin sa bukid.

22 “Ginpaakig man ninyo angGinoodidto sa Tabera, sa Masa, kag sa Kibrot Hataava.

23 “Sang ginpalakat kamo sangGinoohalin sa Kadesh Barnea nagsiling siyasa inyo, ‘Lakat kamo kag panag-iyahi na ninyo ang duta nga ginahatag ko sa inyo.’ Pero nagrebelde kamo; wala ninyo pagtumana ang sugo sangGinoonga inyo Dios. Wala kamo nagsalig ukon nagtuman sa iya.

24 Halin sang nakilala ko kamo puro lang pagrebelde saGinooang inyo ginahimo.

25 “Amo gani nga naghapa ako sadto sa presensya sangGinoosa sulod sang 40 ka adlaw kag 40 ka gab-i tungod kay nagsiling angGinoonga laglagon niya kamo.

26 Nagpangamuyo ako saGinoo, ‘O GinoongDios, indi paglaglaga ang katawhan nga imo ginapanag-iyahan. Ginluwas mo sila kag ginpaguwa sa Egipto paagi sa imo puwerte nga gahom.

27 Indi pagsapaka ang pagkatig-a sing ulo, ang pagkamalaot, kag angmgasala sang sini nga katawhan, kundi dumduma ang imo mga alagad nga si Abraham, Isaac, kag Jacob.

28 Kon laglagon mo sila, masiling ang mga Egiptohanon, “Ginlaglag sila sangGinookay indi siya makasarang sa pagdala sa ila sa duta nga iya ginpromisa sa ila.” Ukonmagasiling sila,“Ginlaglag sila sangGinootungod kay akig siya sa ila; ginpaguwa niya silasa Egiptokag gindala sa kamingawan agod pamatyon.”

29 “ ‘Pero imo sila nga katawhan. Sila ang katawhan nga imo ginapanag-iyahan nga ginpaguwa mo sa Egipto paagi sa imo puwerte nga gahom.’

Ang Bag-o nga Malapad nga mga Bato

1 “Sadto nga tion nagsiling angGinoosa akon, ‘Magbasbas ka sang duha ka malapad nga bato pareho sadtong nahauna kag magsaka ka sa akon sa bukid. Maghimo ka man sang kahon nga kahoy.

2 Isulat ko sa sining malapad nga bato ang mga pulong nga ginsulat ko man sa nahauna nga bato nga ginbuka mo. Dayon isulod mo ini sa kahon.’

3 “Gani naghimo ako sang kahon nga akasya kag nagbasbas sang duha ka malapad nga bato nga pareho sadtong nahauna, kag nagsaka sa bukid dala ang duha ka bato.

4 Ginsulat sangGinoosa sining malapad nga bato ang iya ginsulat sang una, ang Napulo ka Sugo nga ginhatag niya sa inyo sang naghambal siya halin sa kalayo sadtong adlaw nga nagtipon kamo sa bukid. Sang mahatag na ini sangGinoosa akon,

5 nagpanaog ako sa bukid kag ginsulod ko ini sa kahon nga akon ginhimo, suno sa ginmando sa akon sangGinoo, kag hasta subong ara pa ini didto.”

6 Nagpanglakaton ang mga Israelinhon halin sa mga bubon sang mga taga-Jaakanpakadto sa Mosera. Didto napatay si Aaron kag didto man nila siya ginlubong. Kag si Eleazar nga iya anak amo ang nagbulos sa iya bilangpangulo ngapari.

7 Halin didto nagkadto sila sa Gudgoda kag dayon sa Jotbata, isa ka lugar nga may mga ililigan sang tubig.

8 Sadto nga tion, ginpili sangGinooang tribo ni Levi sa pagdala sang Kahon sang Kasugtanan sangGinoo, sa pag-alagad sa iya presensya, kag sa pagbendisyonsa mga tawosa iya ngalan. Hasta subong amo ini ang ila buluhaton.

9 Amo ina nga ang mga kaliwat ni Levi wala sing duta nga palanublion pareho sang nabaton sang ila kapareho nga mga Israelinhon. AngGinoomismo amo ang ila palanublionsuno sa ginsiling sangGinoonga inyo Dios.

10 “Pareho sa ginhimo ko sang una, nagpabilin ako sa bukid sa sulod sang 40 ka adlaw kag 40 ka gab-i, kag sa liwat ginpamatian ako sangGinookag wala niya kamo paglaglaga.

11 Nagsiling siya sa akon, ‘Lakat, kag panguluhi ang mga Israelinhon sa pagsulod kag sa pagpanag-iya sang duta nga akon ginsumpa nga ihatag sa inyo mga katigulangan.’

Tahura Ninyo ang Dios

12 “Kag karon, Okatawhan sangIsrael, ang ginapangayo lang sa inyo sangGinoonga inyo Dios amo nga magtahod kamo sa iya, magkabuhi suno sa iya mga pamaagi, maghigugma sa iya, mag-alagad sa iya sa bug-os ninyo nga tagipusuon kag kalag,

13 kag magtuman sang iya mga sugo kag mga pagsulundan nga ginahatag ko sa inyo subong para sa inyo kaayuhan.

14 “Iya sangGinoonga inyo Dios ang kalangitan, bisan ang pinakamataas nga langit, pati ang kalibutan kag ang tanan nga ara sa sini.

15 Pero ginpili sangGinooang inyo mga katigulangan nga iya higugmaon, kag ginpili niya kamo nga ila mga kaliwat labaw sa tanan nga nasyon, kag hasta subongkamo gihapon ang iya pinili nga katawhan.

16 Gani bag-uhaninyo ang inyo tagipusuon kag indi na kamo magpatig-a sang inyo mga ulo.

17 Kay angGinoonga inyo Dios amo ang Dios nga labaw sa tanan nga dios kag Ginoo nga labaw sa tanan nga ginoo. Gamhanan siya kag makatilingala nga Dios. Wala siya sing may ginapasulabi kag wala siya nagabaton sang lagay.

18 Ginaprotektaran niya ang kinamatarong sang mga ilo kag sang mga balo nga babayi. Ginahigugma niya ang mga dumuluongkag ginahatagan niya sila sang mga pagkaon kag mga bayo.

19 Gani higugmaa man ninyo ang mga dumuluong, kay kamo mga dumuluong man sadto sa Egipto.

20 Tahura ninyo angGinoonga inyo Dios kag alagara ninyo siya. Magpabilin kamo sa iya kag magsumpa kamo sa iya lang ngalan.

21 Dayawa ninyo siya, kay siya ang inyo Dios nga naghimo sang gamhanan kag makatilingala nga mga butang nga inyo mismo nakita.

22 Sang pagkadto sang inyo mga katigulangan sa Egipto, 70 lang sila tanan, pero subong ginpadamo kamo sangGinoonga inyo Dios nga daw pareho kadamo sang mga bituon sa langit.