Ang Pulong Sang Dios (HLGN)

Nagbalik ang Babayi nga Taga-Shunem

1 Ginhambalan sadto ni Elisha ang babayi nga ang iya bata ginbuhi niya, “Dal-a ang imo pamilya kag mag-estar kamo sa iban nga lugar, kay nagsiling angGinoonga may gutom nga mag-abot sa Israel sa sulod sang pito ka tuig.”

2 Gani ginsunod sang babayi ang ginsiling sa iya sang alagad sang Dios. Naglakat siya kag ang iya pamilya kag nag-estar sa duta sang mga Filistinhon sa sulod sang pito ka tuig.

3 Pagkatapos sang pito ka tuig, nagbalik siya sa Israel kag nagkadto siya sa hari sa pagpakitluoy nga buligan siya nga mabalik sa iya ang iya balay kag duta.

4 Samtang nagapasulod siya,nagapakighambal ang hari kay Gehazi nga suluguon ni Elisha. Nagsiling ang hari, “Sugiri ako sang tanan nga makatilingala nga mga butang nga ginhimo ni Elisha.”

5 Kag samtang nagasugid si Gehazi sa hari kon paano ginbuhi ni Elisha ang bata nga napatay, nagpalapit sa hari ang iloy sang bata kag nagpakitluoy nga buligan siya nga mabalik sa iya ang iya balay kag duta. Nagsiling si Gehazi, “Mahal nga Hari, amo ini ang babayi kag amo ini ang iya bata nga ginbuhi ni Elisha.”

6 Ginpamangkot sang hari ang babayi parte sadto, kag ginsugiran siya sang babayi. Gani nagpatawag ang hari sang isa ka opisyal sa pagbulig sa babayi. Nagsiling siya sa opisyal, “Buligi siya nga mabalik sa iya ang tanan nga iya ginapanag-iyahan, pati ang tanan nga kita sang iya uma halin sang paghalin niya hasta sang pagbalik niya.”

Ginpatay ni Hazael si Ben Hadad

7 Karon, nagkadto si Elisha sa Damascus,ang kapital sang Aram,nga sa diin nagamasakit si Haring Ben Hadad sang Aram.Sang ginsugiran ang hari nga ara ang alagad sang Dios,

8 nagsiling siya kay Hazael, “Magdala ka sang regalo kag sugataa ang alagad sang Dios. Kag silinga siya nga pamangkuton niya angGinookon bala magaayo pa ako sa akon sakit.”

9 Gani ginpakargahan ni Hazael ang 40 ka kamelyo sang pinakamaayo nga mga produkto sang Damascus kag gindala ini kay Elisha bilang regalo. Pag-abot niya kay Elisha, nagsiling siya, “Ginsugo ako sang imo alagadnga si Haring Ben Hadad sang Aram, nga pamangkuton ka kon magaayo pa bala siya sa iya sakit.”

10 Nagsabat si Elisha, “Pauli ka kag silingon mo siya nga sigurado gid nga magaayo siya, pero nagpahayag angGinoosa akon nga mapatay gid siya.”

11 Gintulok niya dayon si Hazael nga wala sing pulupamisok hasta nga nahuya ini. Kag naghibi si Elisha.

12 Ginpamangkot siya ni Hazael, “Sir, ngaa nagahibi ka?” Nagsabat siya, “Tungod nahibaluan ko ang malain nga pagahimuon mo sa mga Israelinhon. Pagasunugon mo ang ila napaderan nga mga banwa, pamatyon mo ang ila mga pamatan-on sa inaway, dugmukon mo ang ila magagmay nga mga bata, kag pagaririan mo ang tiyan sang ila nagabulusong nga mga babayi.”

13 Nagsabat si Hazael, “Sir, paano ko ina mahimo? Wala ako sing ikasarang sa paghimo sina.”Nagsabat si Elisha, “Ginpahayag sangGinoosa akon nga mangin hari ka sang Aram.”

14 Nagbalik si Hazael sa iya agalonnga si Ben Hadad,kag ginpamangkot siya ni Ben Hadad, “Ti, ano ang ginsiling ni Elisha sa imo?” Nagsabat si Hazael, “Nagsiling siya sa akon nga sigurado gid nga magaayo ka.”

15 Pero pagkasunod nga adlaw, nagkuha si Hazael sang madamol nga tela kag gintusmog ini sa tubig kag ginhaklap sa nawong sang hari hasta nga napatay ini. Kag si Hazael ang nagbulos bilang hari.

Ang Paghari ni Jehoram sa Juda

16 Nangin hari sang Juda si Jehoram nga anak ni Jehoshafat sang ikalima nga tuig sang paghari ni Joram, nga anak ni Ahab, sa Israel.

17 Nagaedad si Jehoram sing 32 ka tuig sang nangin hari siya. Sa Jerusalemsiya nag-estar, kagnaghari siya sa sulod sang walo ka tuig.

18 Nagsunod siya sa pagginawi sang mga hari sang Israel, pareho sa ginhimo sang panimalay ni Ahab, kay ang iya napangasawa anak ni Ahab. Malain ang iya ginhimo sa panulok sangGinoo.

19 Pero tungod kay David, wala paglaglaga sangGinooang Juda, kay nagpromisa siya kay David nga hasta san-o indi madulaan si David sang kaliwat nga magahari.

20 Sang panahon sang paghari ni Jehoram, nagrebelde ang Edom sa Juda, kag nagpili sila sang ila kaugalingon nga hari.

21 Gani nagkadto si Jehoram sa Zair dala ang tanan niya nga mga karwahe. Ginlibutan siya kag ang mga kumander sang iya mga karwahe sang mga Edomnon. Pero pagkagab-i, ginsalakay nila ang mga Edomnon, kag nakalusot sila kag nakapalagyo. Dayon nagpalauli ang iya mga soldado.

22 Hasta subong nagarebelde pa ang Edom sa Juda. Sa amo man sadto nga tion, nagrebelde man ang Libna.

23 Ang iban pa nga estorya parte sa paghari ni Jehoram, kag ang tanan nga iya ginhimo, nasulat sa Libro sang Kasaysayan sang mga Hari sang Juda.

24 Sang napatay si Jehoram, ginlubong siya upod sa iya mga katigulangan sa Banwa ni David. Kag si Ahazia nga iya anak amo ang nagbulos sa iya bilang hari.

Ang Paghari ni Ahazia sa Juda

25 Nangin hari sang Juda si Ahazia nga anak ni Jehoram sang ikadose nga tuig sang paghari ni Joram, nga anak ni Ahab, sa Israel.

26 Nagaedad si Ahazia sang 22 ka tuig sang nangin hari siya. Sa Jerusalemsiya nag-estar, kagnaghari siya sa sulod sang isa ka tuig. Ang iya iloy amo si Atalia nga apo ni Haring Omri sang Israel.

27 Nagsunod siya sa pagginawi sang pamilya ni Ahab. Malain ang iya ginhimo sa panulok sangGinoopareho sang ginhimo sang pamilya ni Ahab, kay nagpangasawa siya sa isa sang mga miyembro sang pamilya ni Ahab.

28-29 Nag-upod si Ahazia kay Joram nga anak ni Ahab sa pagpakig-away kay Haring Hazael sang Aram. Nag-inaway sila sa Ramot Gilead, kag napilasan si Joram. Gani nagpauli si Haring Joram sabanwa sangJezreel sa pagpaayo sang iya mga pilas. Kag sang didto siya, nagbisita sa iya si Haring Ahazia sang Juda.

Ginhimo si Jehu nga Hari sang Israel

1 Ginpatawag ni Elisha ang isa ka miyembro sang grupo sang mga propeta kag ginsilingan, “Magpreparar ka sa pagkadto sa Ramot Gilead, kag dal-a ining tibod sang lana.

2 Pag-abot mo didto, pangitaon mo dayon si Jehu nga anak ni Jehoshafat kag apo ni Nimshi. Kuhaon mo siya sa iya mga kaupod kag dal-on sa isa ka kuwartonga duha lang kamo.

3 Dayon kuhaon mo ang lana kag bubuan mo ang iya ulo kag magsiling, ‘Amo ini ang ginasiling sangGinoo: Ginpili ko ikaw nga hari sang Israel.’ Dayon magdali-dali ka guwa kag magdalagan.”

4 Gani nagkadto ang bataon nga propeta sa Ramot Gilead.

5 Pag-abot niya didto, nakita niya ang mga opisyal sang mga soldado nga nagapulungko. Nagsiling siya, “May mensahi ako para sa imo, sir.” Nagpamangkot si Jehu, “Para kay sin-o sa amon?” Nagsabat ang tawo, “Para sa imo, sir.”

6 Nagtindog dayon si Jehu kag nagsulod sa balay. Ginbubuan siya dayon sang propeta sang lana sa ulo, kag ginsilingan, “Amo ini ang ginasiling sangGinoo, ang Dios sang Israel: ‘Ginpili ko ikaw nga hari sang akon katawhan nga Israel.

7 Laglagon mo ang panimalay ni Ahab nga imo agalon, agod mabalusan ko si Jezebel sa iya nga pagpamatay sa akon mga alagad nga mga propeta kag sa iban ko pa nga mga alagad.

8 Malaglag ang bug-os nga panimalay ni Ahab. Pamatyon ko ang tanan nga miyembro sang iya panimalay nga mga lalaki, ulipon man ukon indi.

9 Himuon ko sa panimalay ni Ahab ang akon ginhimo sa panimalay ni Jeroboam nga anak ni Nebat, kag sa panimalay ni Baasha nga anak ni Ahia.

10 Kon parte kay Jezebel, pagakaunon siya sang mga ido didto sa duta sang Jezreel, kag wala sing may maglubong sa iya.’ ” Nagguwa dayon ang propeta kag nagdalagan.

11 Pagbalik ni Jehu sa iya mga kaupod nga mga opisyal, ang isa sa ila nagpamangkot sa iya, “Ti, kamusta? Ngaa nagkadto sa imo atong buang-buang nga tawo?” Nagsabat si Jehu, “Nahibaluan naman ninyo kon sin-o siya kag kon ano ang iya mga ginahambal.”

12 Nagsabat sila, “Indi ka magbutig sa amon. Sugiri kamikon ano gid ang iya ginsiling.” Nagsiling si Jehu, “Ginsilingan niya ako parte sa ginhambal sangGinoonga ginpili niya ako nga hari sang Israel.”

13 Gin-uba gilayon sang mga opisyal ang ila mga kunop kag ginhumlad sa hagdanan nga ginatindugan ni Jehu. Ginpatunog dayon nila ang budyong kag nagsinggit, “Si Jehu na ang hari!”

Ginpatay ni Jehu si Joram kag si Ahazia

14 Nagplano dayon si Jehu nga anak ni Jehoshafat kag apo ni Nimsi kontra kay Joram. (Sini nga tion, ginadepensahan ni Joram kag sang mga taga-Israel ang Ramot Gilead kontra kay Haring Hazael sang Aram.

15 Pero napilasan si Joram sa pagpakig-away nila sa mga Arameanhon, gani nagpauli siya sa Jezreel sa pagpaayo sang iya mga pilas.) Nagsiling si Jehusa iya kapareho nga mga opisyal,“Kon gusto ninyo ako nga mangin hari, indi ninyo pagtuguti nga may makaguwa sa sini nga banwa. Kay basi may magkadto sa Jezreel kag magpanugid didtonga ginhimo ninyo ako nga hari.”

16 Nagsakay dayon si Jehu sa iya karwahe kag nagkadto sa Jezreel, nga sa diin nagapahuway si Joram. Didto man si Haring Ahazia sang Juda, kay nagbisita siya kay Joram.

17 Karon, nakita sang guwardya sa tore sang Jezreel si Jehu nga nagapadulong kaupod ang iya mga soldado, gani nagsinggit siya, “May nagapadulong nga mga soldado!” Nagsabat si Joram, “Magpadala ka sang manugkabayo sa pagsugata sa ila sa paghibalo kon bala maayo ang ila tuyo sa pagkadto diri.”

18 Gani naglakat ang isa ka manugkabayo sa pagsugata kay Jehu, kag nagsiling siya, “Gusto sang hari nga mahibaluan kon bala maayo ang inyo tuyo sa pagkadto diri.” Nagsabat si Jehu, “Ano ang imo labot? Magsunod ka sa akon!”

Nagsinggit ang guwardyasa hari,“Nakaabot na sa ila ang manugkabayo nga ginsugo mo, pero wala siya magbalik.”

19 Gani nagpadala naman ang hari sang isa ka manugkabayo. Pag-abot niya sa ila nagsiling siya, “Gusto sang hari nga mahibaluan kon bala maayo ang inyo tuyo sa pagkadto diri.” Nagsabat si Jehu, “Ano ang imo labot? Magsunod ka sa akon!”

20 Nagsinggit liwat ang guwardyasa hari,“Nakaabot na sa ila ang ikaduha nga manugkabayo nga ginsugo mo, pero wala man siya magbalik! Kag angpangulo sang mga soldadopuwerte kadasig magpadalagan, pareho kay Jehu!”

21 Nagmando si Joram, “Ipreparar ninyo ang akon karwahe.” Kag sang napreparar na, naglakat si Haring Joram sang Israel kag si Haring Ahazia sang Juda sa pagsugata kay Jehu. Nagasakay sila sa ila tagsa ka karwahe. Kag nasugat-an nila si Jehu sa duta ni Nabot nga taga-Jezreel.

22 Pagkakita ni Joram kay Jehu, ginpamangkot niya siya, “Maayo bala ang imo tuyo sa pagkadto diri, Jehu?” Nagsabat si Jehu, “Paano nga mangin maayo kon may ara gihapon sang pagbinabaylan kag pagsimba sa mga dios-dios nga gin-umpisahan sang imo iloy nga si Jezebel?”

23 Ginpaliso dayon ni Joram ang iya kabayo kag ginpadalagan sing madasig. Nagsinggit siya kay Ahazia, “Nagtraidorsi Jehu sa akon!”

24 Ginkuha ni Jehu ang iya pana kag ginpana si Joram sa likod. Naglapos ang pana sa iya tagipusuon, kag nalup-og siya sa iya karwahe.

25 Nagsiling si Jehu kay Bidkar nga iya opisyal, “Kuhaa ang bangkay ni Joram, kag ihaboy sa uma ni Nabot nga taga-Jezreel. Nadumduman mo bala sang nagasakay kita nga duha sa likod dampi ni Ahab nga iya amay? Naghambal angGinoosang sini nga mensahi kontra sa iya:

26 ‘Nakita ko kahapon ang imo pagpatay kay Nabot kag sa iya mga anak. Kag nagapromisa ako nga balusan ko gid ikaw diri mismo sa uma ni Nabot.Ako,angGinoo, ang nagasiling sini.’ Gani kuhaa siya kag ihaboy sa uma ni Nabot suno sa ginsiling sangGinoo.”

27 Pagkakita ni Haring Ahazia sang Juda sa natabo, nagpalagyo siya pakadto sa Bet Hagan. Ginlagas siya ni Jehu nga nagasinggit, “Patya man ninyo siya!”Gani ginpana nila siyasa iya karwahe sa dalan nga pakadto sa Gur, malapit sa Ibleam. Nakapalagyo siyanga pilasonhasta sa Megido, pero napatay siya didto.

28 Ginkuha sang iya mga alagad ang iya bangkay kag ginkarga sa karwahe pakadto sa Jerusalem. Ginlubong siya sa ginlubngan sang iya mga katigulangan sa Banwa ni David.

29 Nangin hari sang Juda si Ahazia sang ikaonse nga tuig sang paghari ni Joram, nga anak ni Ahab, sa Israel.

Ginpatay si Jezebel

30 Nagkadto dayon si Jehu sa Jezreel. Pagkahibalo sini ni Jezebel, nagpaguwapa siya kag nagtan-aw sa may bintana sangpalasyo.

31 Pagsulod ni Jehu sa puwertahansang palasyo,nagsiling si Jezebel sa iya, “Ikaw nga pareho kay Zimri nga manugpatay sang iya agalon, maayo bala ang imo tuyo sa pagkadto diri?”

32 Nagtangla si Jehu sa bintana kag nagpamangkot, “May ara bala dira sa ibabaw nga dampig sa akon?” May duha dayon ukon tatlo ka opisyal nga nagtamwa sa iya sa bintana.

33 Nagsiling si Jehusa ila,“Ihulog ninyo siya!” Gani ginhulog nila si Jezebel. Kag ang iban niya nga dugo nag-asik sa pader kag sa mga kabayo, kag gintapak-tapak siya sang mga kabayo ni Jehu.

34 Nagsulod dayon si Jehusa palasyokag nagkaon kag nag-inom. Pagkatapos nagsiling siya, “Kuhaa ninyo inang ginpakamalaot nga babayi kag ilubong, kay anak man siya sang hari.”

35 Pero sang kuhaon na nila ang iya bangkay agod ilubong, wala na sing may nabilin sa iya, luwas lang sa iya bagol, mga tiil, kag mga kamot.

36 Gani nagbalik sila kag ginsugiran si Jehu. Nagsiling si Jehu, “Amo ini ang ginsiling sangGinoopaagi sa iya alagad nga si Elias nga taga-Tishbe: ‘Sa isa ka duta sang Jezreel, kan-on sang mga ido ang unod ni Jezebel.

37 Ang iya lawas magalalapta didto pareho sa ipot kag wala sing may makakilala sa iya.’ ”

Ginpamatay ang Panimalay ni Ahab

1 May 70 ka kaliwatsi Ahab sa Samaria. Gani nagpadala didto sang sulat si Jehu sa mga opisyal sang siyudad,sa mga manugdumala, kag sa mga manug-atipan sang mga kaliwat ni Ahab. Amo ini ang iya nga sulat:

2 “Kamo ang gintugyanan sa mga kaliwat ni Haring Ahab, kag sa mga karwahe, sa mga kabayo, sa napaderan nga siyudad, kag sa mga armas.

3 Gani pagkabaton ninyo sini nga sulat, magpili kamo sang bagay gid nga mangin hari halin sa mga kaliwat ni Haring Ahab, kag magpakig-away kamo sa amon sa pagdepensa sa pamilya ni Haring Ahab.”

4 Pero hinadlukan gid sila kag nagsiling, “Kon ang duha gani ka hari wala makadaog sa iya, kita pa ayhan?”

5 Gani ang administrador sang palasyo, ang gobernador sang siyudad, ang mga manugdumala, kag ang mga manug-atipansang mga kaliwat ni Haring Ahabnagsulat kay Jehu. Amo ini ang ila nga sulat: “Mga alagad mo kami, kag himuon namon ang tanan nga isugo mo. Indi kami magpili sang lain nga hari; himua ang maayo para sa imo.”

6 Nagbalos sa ila si Jehu sang sini nga sulat: “Kon dampig kamo sa akon kag handa sa pagsunod sa akon, pang-utdi ninyo sang ulo ang mga kaliwat ni Ahab kag dal-a ninyo buwas sa akon ang ila mga ulo diri sa Jezreel, sa amo man sini nga oras.”

Karon, ang 70 ka kaliwat ni Haring Ahab ginaatipan sang mga dungganon nga mga tawo sang siyudad sang Samaria halin sang bata pa sila.

7 Pag-abot sang sulatni Jehu,ginkuha sang sini nga mga tawo ang 70 ka kaliwat sang hari kag ginpatay. Dayon ginsulod nila ang mga ulo sini sa mga basket kag ginpadala kay Jehu sa Jezreel.

8 Pag-abot sang nagdala sini, ginsugiran niya si Jehu, “Ginpadala nila ang mga ulo sang mga kaliwat sang hari.” Nagmando dayon si Jehu, “Tumpuka ini sa duha ka tumpok dira sa puwertahan sang banwa, kag pabay-i lang dira hasta sa aga.”

9 Pagkaaga, nagguwa si Jehu kag nagtindog sa atubangan sang mga tawo kag nagsiling, “Wala kamo sing sala. Ako ang nagplano kontra sa akon agalon kag nagpatay sa iya. Pero sin-o ang nagpatay sini sa ila tanan?

10 Sa sini mareyalisar ninyo nga ang tanan nga ginsiling sangGinookontra sa panimalay ni Ahab matuman gid. Gintuman sangGinooang iya ginsiling paagi kay Elias nga iya alagad.”

11 Dayon ginpamatay ni Jehu ang tanan nga paryente ni Ahab sa Jezreel, pati ang iya mga opisyal, mga abyan, kag ang iya mga pari. Wala gid sing may nabilin sa ila nga buhi.

12 Naglakat dayon si Jehu pakadto sa Samaria. Kag samtang nagalakat siya sa dalan, sa lugar nga ginatawag Tilipunan sang mga Manugbantay sang Karnero,

13 nakita niya ang mga paryente ni Haring Ahazia sang Juda. Nagpamangkot siya, “Sin-o kamo?” Nagsabat sila, “Mga paryente kami ni Ahazia kag naglakat kami agod magpangamusta sa mga kaliwat ni HaringAhabkag ni RaynaJezebel.”

14 Nagsugo dayon si Jehusa iya mga tinawo,“Dal-a sila nga buhi.” Gani gindala nila sila nga buhi sa isa ka bubon didto, kag ginpamatay nila sila—42 sila tanan. Wala gid sing may ginbilin nga buhi si Jehu sa ila.

15 Paghalin ni Jehu didto, nakita niya si Jehonadab nga anak ni Recab nga nagapadulong sa pagsugata sa iya. Ginkumusta siya ni Jehu kag ginpamangkot, “Dampig ka bala sa akon, subong nga ako dampig sa imo?” Nagsabat si Jehonadab, “Huo.” Nagsiling dayon si Jehu, “Kon amo, idaho sa akon ang imo kamot.” Gindaho ni Jehonadab ang iya kamot kag ginpasaka siya ni Jehu sa iya karwahe.

16 Nagsiling si Jehu, “Upod ka sa akon agod makita mo ang akon katutom saGinoo.” Gani nagsakay si Jehonadab upod sa iya.

17 Pag-abot ni Jehu sa Samaria ginpamatay niya ang tanan nga nabilin sa pamilya ni Ahab, suno sa ginsiling sangGinoopaagi kay Elias.

Ginpamatay ang mga Nagaalagad kay Baal

18 Gintipon dayon ni Jehu ang tanan nga tawo kag ginsilingan, “Indi masyado matutom si Ahab sa iya nga pag-alagad kay Baal. Pero ako iya, ipakita ko nga matutom gid ako sa pag-alagad sa iya.

19 Gani pakadtua ninyo diri sa akon ang tanan nga propeta kag pari ni Baal, kag ang tanan nga nagaalagad sa iya. Kinahanglan nga ara gid sila tanan, kay magahalad ako sang dako nga halad para kay Baal. Ang indi magkadto ipapatay ko.” Pero nagapakuno-kuno lang si Jehu agod mapamatay niya ang mga nagaalagad kay Baal.

20 Nagsiling si Jehu, “Maghiwat kita sang pinasahi nga pagtilipon para sa kadungganan ni Baal.” Gani ginpahibalo ini sa mga tawo.

21 Ginpatawag ni Jehu sa bug-os nga Israel ang tanan nga nagaalagad kay Baal, kag nagkadto gid ang kada isa sa ila. Nagsulod sila tanan sa templo ni Baal, kag napuno ang templo.

22 Ginhambalan ni Jehu ang nagaatipan sang mga bayo nga pangsimba, “Ipasuksok ang mga bayo sa tanan nga nagaalagad kay Baal.” Gani gintuman niya ini.

23 Dayon nagsulod si Jehu kag si Jehonadab nga anak ni Recab sa templo ni Baal. Nagsiling si Jehu sa mga nagaalagad kay Baal, “Siguraduha ninyo nga wala sing may nakaimpon sa inyo nga mga tawo nga nagaalagad saGinoo. Dapat kamo lang nga nagaalagad kay Baal ang ari diri.”

24 Kag didto sa sulodsang templo,naghalad sila sang mga halad nga ginasunog kag sang iban pa nga mga halad. Nagbutang na nga daan si Jehu sang 80 ka tawo sa guwasang templokag nagsiling sa ila, “Gintugyan ko sila sa inyo agod patyon ninyo. Ang bisan sin-o sa inyo nga magpabaya nga makapalagyo ang bisan isa sa ila, patyon ko.”

25 Pagkatapos ni Jehu halad sang mga halad nga ginasunog, ginmanduan niya ang mga guwardya kag mga opisyal, “Sulod kamo kag pamatya ninyo sila! Indi ninyo pagpabay-i nga may makapalagyo sa ila!” Gani ginpamatay nila sila paagi sa espada kag ginpanghaboy ang ila mga bangkay sa guwa. Dayon nagsulod sila sa pinakasulod nga bahin sang templo ni Baal

26 kag ginkuha nila didto ang handumanan nga bato kag gindala sa guwa, kag ginsunog.

27 Pagkatapos nga naguba nila ang handumanan nga bato ni Baal, ginwasak nila ang templo ni Baal, kag ginhimo ini sang mga tawo nga palamus-unan hasta subong.

28 Sa sini nga paagi, gindula ni Jehu ang pagsimba kay Baal sa Israel.

29 Pero ginsunod gihapon niya ang mga sala ni Jeroboam nga anak ni Nebat, nga nangin kabangdanan sang pagpakasala sang mga taga-Israel. Ini amo ang pagsimba sa bulawan nga mga baka sa Betel kag sa Dan.

30 Nagsiling angGinookay Jehu, “Maayo ang imo ginhimo sa akon panulok; ginsunod mo ang gusto ko nga matabo sa panimalay ni Ahab. Tungod sa imo ginhimo, paharion ko ang imo mga kaliwat hasta sa ikaapat nga henerasyon.”

31 Pero wala magtuman si Jehu sa kasuguan sangGinoo, ang Dios sang Israel, sa bug-os niya nga tagipusuon. Sa baylo, ginsunod niya ang mga sala ni Jeroboam, nga nangin kabangdanan sang pagpakasala sang mga taga-Israel.

32 Sa sina nga tion, amat-amat nga ginapagamay sangGinooang teritoryo sang Israel. Naagaw niHaringHazael ang mga lugar sang Israel

33 sa sidlangan sangSuba sangJordan: ang bug-os nga Gilead, ang Bashan, kag ang mga lugar sa aminhan sang banwa sang Aroer nga malapit sa Arnon nga ililigan sang tubig. Ini nga mga lugar amo ang ginaestaran anay sang tribo ni Gad, ni Reuben, kag ni Manase.

34 Ang iban pa nga estorya parte sa paghari ni Jehu, kag ang iya bantog nga mga binuhatan kag ang tanan niya nga ginhimo, nasulat sa Libro sang Kasaysayan sang mga Hari sang Israel.

35 Sang napatay si Jehu, ginlubong siya sa Samaria. Kag si Jehoahaz nga iya anak amo ang nagbulos sa iya bilang hari.

36 Naghari si Jehu sa Israel didto sa Samaria sa sulod sang 28 ka tuig.

Si Atalia kag si Joash

1 Sang pagkahibaloni Atalia nga patay na ang iya anaknga si Haring Ahazia sang Juda,nagdesisyon siya nga pamatyon niya ang tanan nga miyembro sang pamilya sang hari.

2 Pero ginluwas ni Jehosheba ang anak niHaringAhazia nga si Joash sang palatyon na siya kag ang iban pa nga mga anak sang hari. Ining si Jehosheba utod ni Ahazia kag anak nga babayi ni Haring Jehoram. Gintago niya si Joash kag ang iya yaya sa isa ka kuwartosa templo,gani wala siya napatay.

3 Sa sulod sang anom ka tuig, didto nagpanago sa templo sangGinoosi Joash kag ang iya yaya samtang si Atalia ang nagagahom bilang rayna sa Juda.

4 Sang ikapito nga tuig, ginpatawagsang pari nga siJehoyada ang mga kumander sang mga badigard sang hari kag sang mga guwardya sang palasyo sa pagkadto sa templo sangGinoo. Naghimo siya sang kasugtanan sa ila kag ginpasumpa niya sila didto sa templo sangGinoo. Pagkatapos ginpakita niya sa ila ang anak sang hari.

5 Nagsiling siya sa ila, “Bahina ninyosa tatlo ka grupoang inyo kaugalingon. Ang isa ka grupo, nga nagaguwardya kon Adlaw nga Inugpahuway, magguwardya sa palasyo sang hari.

6 Ang isa pa ka grupo magguwardya sa Puwertahan sang Sur. Kag ang isa pa gid ka grupo magguwardya sa puwertahan sang palasyo sa pagbulig sa iban pa nga mga guwardya didto.

7 Ang duha ka grupo nga wala nagaguwardya kon Adlaw nga Inugpahuway amo ang magguwardya sa templo sangGinooagod protektaran ang hari.

8 Dapat guwardyahan ninyo sing maayo ang hari, nga preparado ang inyo mga armas, kag sundan ninyo siya bisan diin siya magkadto. Patyon ninyo ang bisan sin-o nga magpalapit sa inyo.”

9 Ginhimo sang mga kumander ang ginsugo ni Jehoyada nga pari. Gintipon nila ang ila mga tinawo nga nagaguwardya kon Adlaw nga Inugpahuway, pati man ang wala nagaguwardya sa sina nga adlaw, kag gindala nila kay Jehoyada.

10 Dayon ginhatagan ni Jehoyada ang mga kumander sang mga bangkaw kag mga taming nga iya sadto ni Haring David, nga gintago didto sa templo sangGinoo.

11 Nagplastar dayon ang mga armado nga mga guwardya sa palibot sang templo kag sang halaran, sa pagprotektar sa hari.

12 Dayon ginpaguwa ni Jehoyada siJoash ngaanak sang hari kag ginkoronahan. Ginhatagan niya siya sang kopya sang mga pagsulundanparte sa pagdumala sang hari,kag ginproklamar niya siya nga hari. Ginhaplasan niya siya sang lanabilang pagkilala sa iya nga hari, kag nagpinalakpak dayon ang mga tawo kag nagsininggit, “Mabuhay ang hari!”

13 Sang pagkabati ni Atalia sang ginahod sang mga guwardya kag sang mga tawo, nagkadto siya sa ila didto sa templo sangGinoo.

14 Kag nakita niya didto angbag-o ngahari nga nagatindog malapit sa haligi, suno sa kinabatasansa tion sang pagproklamar sa hari. Ara sa tupad sang hari ang mga kumander kag ang mga manugtrumpeta, kag ang tanan nga tawo didto nagahinugyaw kag nagapatunog sang mga trumpeta. Sang makita ini tanan ni Atalia, gin-gisi niya ang iya bayosa kalain sang iya buot,kag nagsinggit, “Mga traidor! Mga traidor!”

15 Ginmanduan ni Jehoyada ang mga kumander sang mga soldado, “Dal-a ninyo sa guwa si Atalia. Indi ninyo siya pagpatya diri sa sulod sang templo sangGinoo. Kag patya ninyo ang bisan sin-o nga gusto magluwas sa iya.”

16 Gani gindakop nila siya kag gindala sa guwa sang puwertahan nga ginaagyan sang mga kabayo nga nagakadto sa palasyo, kag didto ginpatay nila siya.

Ang mga Pagbag-o nga Ginhimo ni Jehoyada

17 Ginpahimo ni Jehoyada ang hari kag ang mga tawo sang kasugtanan saGinoo, nga mangin katawhan sila sangGinoo. Ginpahimo man niya sang kasugtanan ang hari kag ang mga tawo.

18 Nagkadto dayon ang tanan nga tawo sa templo ni Baal kag gin-guba nila ini. Gindugmok nila ang mga halaran kag ang mga dios-dios sini, kag ginpatay nila si Matan nga pari ni Baal sa atubangan sang mga halaran.

Dayon nagbutang si Jehoyada sang mga guwardya sa templo sangGinoo.

19 Kag gin-upod niya ang mga kumander, ang mga badigard sang hari, ang mga guwardya sang palasyo, kag ang tanan nga tawo, kag ila gindul-ong ang hari sa palasyo halin sa templo sangGinoo. Didto sila nag-agi sa puwertahan sang mga guwardya. Dayon nagpungko ang hari sa iya trono.

20 Nagkinalipay ang mga tawo, kag malinong na ang siyudad sa tapos ginpatay si Atalia sa palasyo.

21 Nagaedad si Joash sang pito ka tuig sang naghari siya.

Ang Paghari ni Joash sa Juda

1 Nangin harisang Judasi Joash sang ikapito nga tuig sang paghari ni Jehusa Israel. Sa Jerusalemnag-estar si Joash, kagnaghari siya sa sulod sang 40 ka tuig. Ang iya iloy amo si Zibia nga taga-Beersheba.

2 Matarong ang iya ginhimo sa panulok sangGinoosamtang buhi siya, kay gintudluan siya ni Jehoyada nga pari.

3 Pero wala niya pag-ipaguba ang mga simbahan sa mataas nga mga lugar, gani padayon didto ang mga tawo sa paghalad sang mga halad kag sa pagsunog sang mga insenso.

4 Nagsiling si Joash sa mga pari, “Tipuna ninyo ang tanan nga kuwarta nga gindala sa templo sangGinoobilang halad: ang kuwarta nga ginkolekta sa sensos, ang kuwarta nga bayad sa panaad, kag ang kuwarta nga halad nga kinabubut-on.

5 Kag gamita ninyo ini sa pagpakay-o sang templo.”

6 Pero hasta sang ika-23 nga tuig sang paghari ni Joash, wala gihapon makay-o sang mga pari ang templo.

7 Gani ginpatawag ni Haring Joash si Jehoyada kag ang iban pa nga mga pari kag ginpamangkot, “Ngaa wala pa ninyo ginpakay-o ang templo? Sugod subong indi na ninyo paggastuha ang kuwarta sa inyo kaugalingon nga mga kinahanglanon. Dapat gastuhon na ini sa pagpakay-o sang templo.”

8 Nagsugot ang mga pari kagnagsugotmansila nga indi na sila ang magpangolekta sang kuwarta halin sa mga tawo kag indi na man sila ang magpakay-o sang templo.

9 Nagkuha si Jehoyada sang kahon kag ginbuhuan niya ang takop sini. Dayon ginbutang niya ini sa kilid sang halaran, sa tuo dampi kon magpasulod sa templo sangGinoo. Kon may maghatag gani sang kuwarta sa templo, ang mga pari nga nagabantay sa puwertahan amo ang nagasulod sini sa kahon.

10 Kag kon madamo na ang kuwarta sa kahon, nagakadto ang sekretaryo sang hari kag ang pangulo nga pari kag ginaisip nila ini, kag pagkatapos ginasulod sa mga bag.

11-12 Dayon ginahatag nila ang kuwarta sa mga tawo nga nagadumala sa pagpakay-o sang templo. Kag ginabayad nila ini sa mga nagaulobra sa templo sangGinoo—sa mga nagapreparar sang mga kahoy kag sang mga bato, kag sa mga nagakay-o sang templo kag sang mga pader sini. Ang iban nga kuwarta ginabakal nila sang mga kahoy kag mga bato nga nabasbasan na, nga kinahanglanon sa pagpakay-o sang templo. Kag ginabayaran nila ang iban pa nga mga galastuhan sa pagpakay-o.

13 Ang kuwarta nga ginhatag sa templo wala gin-gamit sa pagpahimo sang pilak nga mga kupa, mga pang-utod sa pabilo, mga yahong, mga trumpeta, ukon sang bisan ano nga gamit nga bulawan ukon pilak para sa templo sangGinoo.

14 Kundi ginbayad ini sa mga nagaulobra sa templo kag sa mga materyales.

15 Wala na ginpangitaan sang lista sang mga gastos ang mga tawo nga nagadumala sa pagpakay-o kay masaligan sila.

16 Ang kuwarta nga ginhatag kaupod sang mga halad nga bayad sa sala kag sang mga halad sa pagpakatinlo wala ginsulod sa kahon didto sa templo sangGinoo, kay para lang ato sa mga pari.

17 Sadto nga tion, si Haring Hazael sang Aramnagsalakay sa Gat kag naagaw niya ini. Dayon nagdesisyon siya nga magsalakay man sa Jerusalem.

18 Gintipon ni Haring Joash ang tanan nga butang nga ginhalad sang iya mga katigulangan saGinoo, kag pati man ang iya mga ginhalad. (Ang mga katigulangan ni Joash nga naghalad sadto nga mga butang amo sila ni Jehoshafat, Jehoram, kag Ahazia, nga mga hari sang Juda.) Ini tanan ginpadala ni Joash kay Hazael, pati ang tanan nga bulawan nga ara sa mga bodega sang templo sangGinookag sang palasyo. Gani wala na magsalakay si Hazael sa Jerusalem.

19 Ang iban pa nga estorya parte sa paghari ni Joash, kag ang tanan nga iya ginhimo, nasulat sa Libro sang Kasaysayan sang mga Hari sang Juda.

20 Sang ulihinagrebelde kontra kay Haring Joash ang iya mga opisyal, kag ginpatay nila siya sa Bet Millo, sa dalan pakadto sa Silla.

21 Ang mga opisyal nga nagpatay sa iya amo sila ni Jozacarnga anak ni Shimeat kag si Jehozabad nga anak ni Shomer. Ginlubong siya sa ginlubngan sang iya mga katigulangan sa Banwa ni David. Kag si Amazia nga iya anak amo ang nagbulos sa iya bilang hari.

Ang Paghari ni Jehoahaz sa Israel

1 Nangin hari sang Israel si Jehoahaz nga anak ni Jehu sang ika-23 nga tuig sang paghari ni Joash, nga anak ni Ahazia, sa Juda. Sa Samarianag-estar si Jehoahaz, kagnaghari siya sa sulod sang 17 ka tuig.

2 Malain ang iya ginhimo sa panulok sangGinoo. Ginsunod niya ang mga sala ni Jeroboam nga anak ni Nebat, nga nangin kabangdanan sang pagpakasala sang mga taga-Israel. Kag wala gid siya nagbiya sa sini nga mga sala.

3 Gani naakig angGinoosa Israel. Kag sa malawig nga tion ginpasakop niya sila kay Haring Hazael sang Aram kag sa iya anak nga si Ben Hadad.

4 Nagpangamuyo si Jehoahaz saGinoo, kag ginpamatian siya sangGinoo, kay nakita sangGinooang puwerte nga pagpamigos sang hari sang Aram sa Israel.

5 Ginhatagan sila sangGinoosang pangulo nga naghilway sa ila sa mga taga-Aram. Gani nagpuyo liwat sing malinong ang mga Israelinhon pareho sang una.

6 Pero wala sila magbiya sa pagsunod sa mga sala sang panimalay ni Jeroboam, nga nangin kabangdanan sang ila pagpakasala. Wala man nila paggub-a anghulohaligi nga simbolo sang diosa nga siAshera sa Samaria.

7 Sang ulihi ang nabilin kay Jehoahaz amo na lang ang 50 ka manugkabayo, 10 ka karwahe, kag 10,000 ka soldado, kay ang iban ginpamatay sang hari sang Aram, nga daw sa yab-ok nga gintasak-tasak.

8 Ang iban pa nga estorya parte sa paghari ni Jehoahaz, kag ang iya bantog nga mga binuhatan kag ang tanan niya nga ginhimo, nasulat sa Libro sang Kasaysayan sang mga Hari sang Israel.

9 Sang napatay si Jehoahaz, ginlubong siya sa ginlubngan sang iya mga katigulangan sa Samaria. Kag si Jehoash nga iya anak amo ang nagbulos sa iya bilang hari.

Ang Paghari ni Jehoash sa Israel

10 Nangin hari sang Israel si Jehoash nga anak ni Jehoahaz sang ika-37 nga tuig sang paghari ni Joash sa Juda. Sa Samarianag-estar si Jehoash, kagnaghari siya sa sulod sang 16 ka tuig.

11 Malain ang iya ginhimo sa panulok sangGinoo. Wala siya nagbiya sa mga sala ni Jeroboam nga anak ni Nebat, nga nangin kabangdanan sang pagpakasala sang mga taga-Israel.

12 Ang iban pa nga estorya parte sa paghari ni Jehoash, kag ang iya bantog nga mga binuhatan kag ang tanan niya nga ginhimo, pati ang iya pagpakig-away kay Haring Amazia sang Juda, nasulat sa Libro sang Kasaysayan sang mga Hari sang Israel.

13 Sang napatay si Jehoash, ginlubong siya sa Samaria, didto sa ginlubngan sang mga hari sang Israel. Kagang iya anak ngasi JeroboamIIamo ang nagbulos sa iya bilang hari.

Napatay si Elisha

14 Sang buhi pa si Haring Jehoash,nagmasakit si Elisha kag daw mapatay na gid siya. Nagkadto si Haring Jehoash sa iya kag naghibi sa iya. Nagsiling si Jehoash, “Amay ko, Amay ko! Ang mga karwahe kag mga manugkarwahe sang Israel!”

15 Nagsiling si Elisha, “Magkuha ka sang pana kag mga baslay.”Kag gintuman ini ni Jehoash.

16 Dayon ginsilingan siya ni Elisha nga uyatan niya ang pana. Sang ginauyatan na niya ini, ginkaptan ni Elisha ang iya kamot

17 kag ginsilingan siya, “Abrihi ang bintana sa sidlangan dampi.” Kag gin-abrihan niya ini. Dayon ginsilingan siya ni Elisha nga magpana siya. Kag sang nagpana siya, nagsiling si Elisha, “Ina nga baslay palatandaan nga padaugon ka sangGinookontra sa Aram. Laglagon mo sing bug-os ang mga Arameanhon sa Afek.”

18 Ginsilingan liwat ni Elisha si Jehoash nga magkuha sang mga baslay. Kag sang nagkuha siya, nagsiling si Elisha, “Panaa ang duta.” Kag ginpana niya ang duta sang tatlo ka beses, kag dayon nag-untat siya.

19 Naakig si Elisha sa iya kag nagsiling, “Kuntani lima ukon anom ka beses mo ini ginpana agod malaglag mo sing bug-os ang mga Arameanhon. Pero karon, mapierdi mo lang sila sing tatlo ka beses.”

20 Sang ulihi napatay si Elisha kag ginlubong.

Kada tuig may grupo sang mga Moabnon nga nagasalakay sa Israel.

21 Isa sina ka tion, may mga Israelinhon nga magalubong kuntani sang patay. Pero sang makakita sila sang grupo sang mga Moabnon nga nagasalakay, gindali-dali nila sulod ang bangkay sa kuweba nga ginlubngan ni Elishakag nagpalagyo. Pagtandog sang bangkay sa mga tul-an ni Elisha, nabuhi ang patay kag nagtindog.

22 Ginpigos ni Haring Hazael sang Aram ang Israel sa bug-os nga panahon sang paghari ni Jehoahaz.

23 Pero ginkaluoyan kag ginkabalak-an sila sangGinootungod sa iya kasugtanan kay Abraham, Isaac, kag Jacob. Hasta subong wala niya sila paglaglaga ukon pagpahalinasa ila lugar palayosa iya presensya.

24 Napatay si Haring Hazael sang Aram, kag si Ben Hadad nga iya anak amo ang nagbulos sa iya bilang hari.

25 Napierdi ni Jehoash ang Aram sing tatlo ka beses, kag nabawi niya kay Ben Hadad ang mga banwa nga naagaw sang amay ni Ben Hadad nga si Hazael sang pagpakig-away niya sa amay ni Jehoash nga si Jehoahaz.

Ang Paghari ni Amazia sa Juda

1 Nangin hari sang Juda si Amazia nga anak ni Joash sang ikaduha nga tuig sang paghari ni Jehoash, nga anak ni Jehoahaz, sa Israel.

2 Nagaedad si Amazia sing 25 ka tuig sang nangin hari siya. Sa Jerusalemsiya nag-estar, kagnaghari siya sa sulod sang 29 ka tuig. Ang iya iloy amo si Jehoadin nga taga-Jerusalem.

3 Maayo ang ginhimo ni Amazia sa panulok sangGinoo, pero indi gid pareho sa ginhimo ni David nga iya katigulangan. Ginsunod niya ang iya amay nga si Joash.

4 Wala man niya ginpaguba ang mga simbahan sa mataas nga mga lugar, gani padayon didto ang mga tawo sa paghalad sang mga halad kag sa pagsunog sang mga insenso.

5 Sang malig-on na ang paghari ni Amazia, ginpapatay niya ang mga opisyal nga nagpatay sa iya amay nga hari.

6 Pero wala niya ginpapatay ang ila mga anak, kay suno sa nasulat sa Libro sang Kasuguan ni Moises, nagsiling angGinoo, “Indi dapat pagpatyon ang mga ginikanan tungod sa sala sang ila mga anak, kag ang mga anak indi man dapat pagpatyon tungod sa sala sang ila mga ginikanan. Patyon lang ang tawo tungod sa iya kaugalingon nga sala.”

7 Si Amazia amo ang nakapatay sang 10,000 ka Edomnon sa kapatagan nga ginatawag Asin. Naagaw man niya sa inaway ang Sela, kag gintawag niya ini nga Jokteel, kag amo gihapon ang ngalan sini hasta subong.

8 Isa ka adlaw, nagpadala si Amazia sang mga mensahero sa hari sang Israel nga si Jehoash nga anak ni Jehoahaz kag apo ni Jehu. Ginhangkat niya si Jehoash nga mag-inaway sila.

9 Pero ginsabat siya ni Haring Jehoashpaagi sa sini nga estorya:“Didto sa Lebanon may tunukon nga tanom nga nagpadala sang sini nga mensahi sa kahoy nga sedro: ‘Ipaasawa ang imo anak nga babayi sa akon anak nga lalaki.’ Pero may nag-agi nga talunon nga sapat kag gintasak-tasak niya ang tunukon nga tanom.

10 Amazia,matuod nga napierdi mo ang Edom kag ginapabugal mo ina. Magkontento ka na lang sa imo pagdaog kag magpabilin sa imo lugar. Ngaa gusto mo gid ang gamo nga magadala lang sang kalaglagan sa imo kag sa Juda?”

11 Pero wala nagpamati si Amazia, gani ginsalakay siya ni Haring Jehoashkag sang iya mga soldado. Nag-away sila sa Bet Shemesh nga sakop sang Juda.

12 Napierdi ang Juda sa Israel, kag ang tagsa ka soldado sang Juda nagpalagyo pauli.

13 Nadakpan ni Haring Jehoash si Haring Amazia didto sa Bet Shemesh. Dayon nagkadto si Jehoash sa Jerusalem kag gin-guba niya ang mga pader sini halin sa Puwertahan sang Efraim pakadto sa Pamusod nga Puwertahan, nga mga 600 ka tapak ang kalabaon.

14 Ginpanguha niya ang tanan nga bulawan, pilak, kag kagamitan nga iya nakita sa templo sangGinookag sa bodega sang palasyo. Nagdala man siya sang mga bihag sa iya nga pagbalik sa Samaria.

15 Ang iban pa nga estorya parte sa paghari ni Jehoash, kag ang iya bantog nga mga binuhatan kag ang iban pa niya nga ginhimo, pati ang iya pagpakig-away kay Haring Amazia sang Juda, nasulat sa Libro sang Kasaysayan sang mga Hari sang Israel.

16 Sang napatay si Jehoash, ginlubong siya sa ginlubngan sang mga hari sang Israel sa Samaria. Kag ang iya anak nga si JeroboamIIamo ang nagbulos sa iya bilang hari.

17 Nagkabuhi pa si Haring Amazia sang Juda sang 15 ka tuig sa tapos nga mapatay si Haring Jehoash sang Israel.

18 Ang iban pa nga estorya parte sa paghari ni Amazia nasulat sa Libro sang Kasaysayan sang mga Hari sang Juda.

19 May mga tawo sadto nga nagplano sa pagpatay kay Amazia sa Jerusalem, gani nagpalagyo siya sa Lakish. Pero ginpasundan nila siya sa Lakish, kag ginpatay siya didto.

20 Ang iya bangkay ginkarga sa kabayo kag gindala pabalik sa Jerusalem kag ginlubong sa ginlubngan sang iya mga katigulangan sa Banwa ni David.

21 Ang ginbulos sang katawhan sang Juda kay Amazia bilang hari amo ang iya anak nga si Azarianga nagaedad sang 16 ka tuig.

22 Siya ang nagbawi sang Elat kag nagpatindog liwat sini sa tapos mapatay ang iya amay nga si Amazia.

Ang Paghari ni Jeroboam II sa Israel

23 Nangin hari sang Israel si JeroboamIInga anak ni Jehoash sang ika-15 nga tuig sang paghari ni Amazia, nga anak ni Joash, sa Juda. Sa Samarianag-estar si Jeroboam II, kagnaghari siya sa sulod sang 41 ka tuig.

24 Malain ang iya ginhimo sa panulok sangGinoo. Wala siya nagbiya sa mga sala ni Jeroboam nga anak ni Nebat, nga nangin kabangdanan sang pagpakasala sang mga taga-Israel.

25 Siya ang nagbawi sang mga lugar nga iya sadto sang Israel, halin sa Lebo Hamat pakadto sa Patay nga Dagat.Amo ini ang ginpromisa sangGinoo, ang Dios sang Israel, paagi sa iya alagad nga propeta nga si Jonas, nga anak ni Amitai nga taga-Gat Hefer.

26 Ginbuot sangGinoonga matabo inikay nakita niya ang puwerte nga pag-antos sang mga Israelinhon, ulipon man ukon indi. Wala gid sing may makabulig sa ila.

27 Kag tungod nga wala nagsiling angGinoonga dulaon niya ang Israel sa kalibutan, ginluwas niya sila paagi kay JeroboamII,nga anak ni Jehoash.

28 Ang iban pa nga estorya parte sa paghari ni JeroboamII, kag ang iya bantog nga mga binuhatan kag ang iban pa niya nga ginhimo, pati ang iya pagbawi sa Damascus kag Hamat nga bahin sadto sang Juda,nasulat sa Libro sang Kasaysayan sang mga Hari sang Israel.

29 Sang napatay si JeroboamII, ginlubong siya sa ginlubngan sang mga hari sang Israel. Kag si Zacarias nga iya anak amo ang nagbulos sa iya bilang hari.

Ang Paghari ni Azaria sa Juda

1 Nangin hari sang Juda si Azarianga anak ni Amazia sang ika-27 nga tuig sang paghari ni JeroboamIIsa Israel.

2 Nagaedad si Azaria sang 16 ka tuig sang nangin hari siya. Sa Jerusalemsiya nag-estar, kagnaghari siya sa sulod sang 52 ka tuig. Ang iya iloy amo si Jecolia nga taga-Jerusalem.

3 Maayo ang ginhimo ni Azaria sa panulok sangGinoo, pareho sa ginhimo sang iya amay nga si Amazia

4 Pero wala niya ginpaguba ang mga simbahan sa mataas nga mga lugar, gani padayon didto ang mga tawo sa paghalad sang mga halad kag sa pagsunog sang mga insenso.

5 Ginpaantos sangGinoosi Azaria sang delikado nga balatian sa panithasta sa adlaw nga napatay siya. Nag-estar siya sa isa ka naseparar nga balay. Si Jotam nga iya anak amo ang nagpangulo sa palasyo kag sa katawhan sang Juda.

6 Ang iban pa nga estorya parte sa paghari ni Azaria, kag ang tanan nga iya ginhimo, nasulat sa Libro sang Kasaysayan sang mga Hari sang Juda.

7 Sang napatay si Azaria, ginlubong siya malapit sa ginlubngan sang iya mga katigulangan sa Banwa ni David. Kag si Jotam nga iya anak amo ang nagbulos sa iya bilang hari.

Ang Paghari ni Zacarias sa Israel

8 Nangin hari sang Israel si Zacarias nga anak ni JeroboamIIsang ika-38 nga tuig sang paghari ni Azaria sa Juda. Sa Samarianag-estar si Zacarias, kagnaghari siya sa sulod sang anom ka bulan.

9 Malain ang iya ginhimo sa panulok sangGinoo, pareho sa ginhimo sang iya mga katigulangan. Wala siya nagbiya sa mga sala ni Jeroboam nga anak ni Nebat, nga nangin kabangdanan sang pagpakasala sang mga taga-Israel.

10 Karon, nagplano sing malain si Shalum nga anak ni Jabesh kontra kay Zacarias. Ginpatay niya si Zacarias sa atubangan sang mga tawo, kag ginbuslan bilang hari.

11 Ang iban pa nga estorya parte sa paghari ni Zacarias nasulat sa Libro sang Kasaysayan sang mga Hari sang Israel.

12 Gani natuman ang ginsiling sangGinookay Jehu, “Ang imo mga kaliwat magahari sa Israel hasta sa ikaapat nga henerasyon.”

Ang Paghari ni Shalum sa Israel

13 Nangin hari sang Israel si Shalum nga anak ni Jabesh sang ika-39 nga tuig sang paghari ni Uziasa Juda. Sa Samarianag-estar si Shalum, kagnaghari siya sa sulod sang isa lang ka bulan.

14 Kay ginpatay siya ni Menahem nga anak ni Gadi kag ginbuslan bilang hari sang nagkadto si Menahem sa Samaria halin sa Tirza.

15 Ang iban pa nga estorya parte sa paghari ni Shalum, pati ang iya plano nga pagpataykay Zacarias, nasulat sa Libro sang Kasaysayan sang mga Hari sang Israel.

16 Sadto nga tion, ginsalakay ni Menahem ang Tifsa kag ang mga lugar sa palibot sini hasta sa Tirza, kay ang mga pumuluyo sini indi magsurender sa iya. Ginpamatay niya ang tanan nga pumuluyo sang Tifsa, kag ginpangririan ang tiyan sang mga nagabulusong nga mga babayi.

Ang Paghari ni Menahem sa Israel

17 Nangin hari sang Israel si Menahem nga anak ni Gadi sang ika-39 nga tuig sang paghari ni Azaria sa Juda. Sa Samarianag-estar si Menahem, kagnaghari siya sa sulod sang 10 ka tuig.

18 Malain ang iya ginhimo sa panulok sangGinoo. Sa bug-os niya nga paghari wala siya nagbiya sa mga sala ni Jeroboam nga anak ni Nebat, nga nangin kabangdanan sang pagpakasala sang mga taga-Israel.

19 Karon, nagkadto si Haring Tiglat Pilisersang Asiria sa Israel sa pagsalakay sini. Ginhatagan ni Menahem si Tiglat Piliser sing mga 35 ka tonelada nga pilak agod buligan siya ni Tiglat Piliser nga maglig-on pa gid ang iya paghari.

20 Ang mga pilak ginkuha ni Menahem sa mga manggaranon sa Israel paagi sa pagpilit sa kada isa sa ila sa paghatag sang tag-50 ka bilog nga pilak. Gani nag-untat sa pagsalakay ang hari sang Asiria kag nagpauli siya sa iya nasyon.

21 Ang iban pa nga estorya parte sa paghari ni Menahem, kag ang tanan nga iya ginhimo, nasulat sa Libro sang Kasaysayan sang mga Hari sang Israel.

22 Sang napatay si Menahem, si Pekaya nga iya anak amo ang nagbulos sa iya bilang hari.

Ang Paghari ni Pekaya sa Israel

23 Nangin hari sang Israel si Pekaya nga anak ni Menahem sang ika-50 nga tuig sang paghari ni Azaria sa Juda. Sa Samarianag-estar si Pekaya, kagnaghari siya sa sulod sang duha ka tuig.

24 Malain ang iya ginhimo sa panulok sangGinoo. Wala siya nagbiya sa mga sala ni Jeroboam nga anak ni Nebat, nga nangin kabangdanan sang pagpakasala sang mga taga-Israel.

25 Karon, nagplano sing malain si Peka nga anak ni Remalia kontra kay Pekaya. Ining si Peka amo ang kumander sang mga soldado ni Pekaya. Upod sa 50 ka tawo sa Gilead, ginpatay ni Peka si Pekaya pati si Argob kag si Arieh, didto sa mabakod nga parte sang palasyo sa Samaria. Kag ginbuslan ni Peka si Pekaya bilang hari.

26 Ang iban pa nga estorya parte sa paghari ni Pekaya, kag ang tanan nga iya ginhimo, nasulat sa Libro sang Kasaysayan sang mga Hari sang Israel.

Ang Paghari ni Peka sa Israel

27 Nangin hari sang Israel si Peka nga anak ni Remalia sang ika-52 ka tuig sang paghari ni Azaria sa Juda. Sa Samarianag-estar si Peka, kagnaghari siya sa sulod sang 20 ka tuig.

28 Malain ang iya ginhimo sa panulok sangGinoo. Wala siya nagbiya sa mga sala ni Jeroboam nga anak ni Nebat, nga nangin kabangdanan sang pagpakasala sang mga taga-Israel.

29 Sang panahon sang paghari ni Peka, ginsalakay ni Haring Tiglat Piliser sang Asiria ang Israel, kag naagaw niya ang mga banwa sang Ion, Abel Bet Maaca, Janoa, Kedesh, kag Hazor. Naagaw man niya ang Gilead, Galilea, kag ang bug-os nga duta sang Naftali. Kag gindala niya ang mga pumuluyo sini sa Asiria bilang mga bihag.

30 Dayon nagplano sing malain si Hoseas nga anak ni Elah kontra kay Peka nga anak ni Remalia. Ginpatay niya si Peka kag ginbuslan bilang hari. Natabo ini sang ika-20 nga tuig sang paghari ni Jotam, nga anak ni Uzia, sa Juda.

31 Ang iban pa nga estorya parte sa paghari ni Peka, kag ang tanan nga iya ginhimo, nasulat sa Libro sang Kasaysayan sang mga Hari sang Israel.

Ang Paghari ni Jotam sa Juda

32 Nangin hari sang Juda si Jotam nga anak ni Uzia sang ikaduha nga tuig sang paghari ni Peka, nga anak ni Remalia, sa Israel.

33 Nagaedad si Jotam sang 25 ka tuig sang nangin hari siya. Sa Jerusalemsiya nag-estar, kagnaghari siya sa sulod sang 16 ka tuig. Ang iya iloy amo si Jerusha nga anak ni Zadok.

34 Maayo ang ginhimo ni Jotam sa panulok sangGinoo, pareho sa ginhimo sang iya amay nga si Uzia.

35 Pero wala niya ginpaguba ang mga simbahan sa mataas nga mga lugar, gani padayon didto ang mga tawo sa paghalad sang mga halad kag sa pagsunog sang mga insenso. Si Jotam ang nagpatindog sang Aminhan nga Puwertahan sang templo sangGinoo.

36 Ang iban pa nga estorya parte sa paghari ni Jotam, kag ang iya mga ginhimo, nasulat sa Libro sang Kasaysayan sang mga Hari sang Juda.

37 Sang panahon sang iya paghari, nagsugod angGinoosa paggamit kay Haring Rezin sang Aram kag kay Peka nga anak ni Remalia sa pagsalakay sa Juda.

38 Sang napatay si Jotam, ginlubong siya sa ginlubngan sang iya mga katigulangan sa Banwa ni David nga iya man katigulangan. Kag si Ahaz nga iya anak amo ang nagbulos sa iya bilang hari.

Ang Paghari ni Ahaz sa Juda

1 Nangin hari sang Juda si Ahaz nga anak ni Jotam sang ika-17 nga tuig sang paghari ni Peka, nga anak ni Remalia,sa Israel.

2 Nagaedad si Ahaz sang 20 ka tuig sang nangin hari siya. Sa Jerusalemsiya nag-estar, kagnaghari siya sa sulod sang 16 ka tuig. Malain ang iya ginhimo sa panulok sangGinoonga iya Dios, indi pareho sa ginhimo sang iya katigulangan nga si David.

3 Nagsunod siya sa mga pagginawi sang mga hari sang Israel, kag bisan gani ang iya anak ginhalad niya sa kalayo. Ginsunod niya ang makangilil-ad nga mga ginahimo sang mga nasyon nga ginpatabog sangGinoosa mga Israelinhon.

4 Naghalad siya sang mga halad kag nagsunog sang mga insenso sa mga simbahan sa mataas nga mga lugar, sa ibabaw sang mga bukid kag sa idalom sang tagsa ka madabong nga kahoy.

5 Samtang nagahari si Ahaz sa Juda, nagsalakay sa Jerusalem si Haring Rezin sang Aram kag si Haring Peka sang Israel, nga anak ni Remalia, kag ginkibon nila ini. Pero wala nila madaog si Ahaz.

6 Sadto nga tion, nabawi ni Haring Rezin sang Aramang Elat paagi sa pagtabog sa katawhan sang Juda. Nagsaylo dayon ang iban nga mga Arameanhonsa Elat kag didto sila nag-estar hasta subong.

7 Nagsugo si Ahaz sang mga mensahero sa pagdala sang sini nga mensahi kay Haring Tiglat Piliser sang Asiria: “Ako nga imo alagad luwasa sa mga kamot sang hari sang Aram kag sang hari sang Israel nga nagasalakay sa akon.”

8 Ginkuha ni Ahaz ang pilak kag bulawan sa templo sangGinookag sa bodega sang palasyo kag ginpadala ini sa hari sang Asiria bilang regalo.

9 Nagsugot ang hari sang Asiria sa ginpangabay ni Ahaz, gani ginsalakay niya ang Damascus kag gin-agaw ini. Gindala niya ang mga pumuluyo sini sa Kir bilang mga bihag, kag ginpatay niya si Rezin.

10 Dayon nagkadto si Haring Ahaz sa Damascus sa pagpakigkita kay Haring Tiglat Piliser sang Asiria. Sang didto siya, may nakita siya nga halaran. Gani ginpadal-an niya ang pari nga si Uria sang modelo sang halaran lakip na ang mga detalye sa paghimo sini.

11 Naghimo si Uria sang halaran nga suno gid sa modelo nga ginpadala sa iya ni Ahaz, kag natapos niya ang halaran sa wala pa nakabalik si Ahaz.

12-13 Pag-abot ni HaringAhazhalin sa Damascus, nakita niya ang halaran. Nagpalapit siya sa halaran kag naghaladsang halad nga ginasunog kag halad nga regalo. Kag ginbubuan niya ang halaran sang halad nga ilimnon kag ginwisikan sang dugo sangsapat ngaiya ginhalad para sa maayo nga relasyon.

14 Dayon ginpakuha niya ang daan nga halaran nga saway. Ara ini sa presensya sangGinoodidto sa tunga sang bag-o nga halaran kag sang templo sangGinoo. Dayon ginpabutang niya ini sa aminhan sang bag-o nga halaran.

15 Nagmando siya dayon kay Uria nga pari, “Gamita ang bag-o nga halaran sa paghalad sang mga halad nga ginasunog kada aga kag sang mga halad nga regalo kada gab-i. Gamita man ini sa paghalad sang mga halad nga ginasunog kag mga halad nga regalo nga ginahalad sang hari kag sang mga tawo, kag pati man sa ila mga halad nga ilimnon. Iwisik mo sa bag-o nga halaran ang dugo sang halad nga ginasunog kag sang iban pa nga mga halad. Pero ang saway nga halaran himuon ko nga akon palangamuyuan.”

16 Kag ginhimo ni Uria nga pari ang ginsugo sa iya ni Haring Ahaz.

17 Dayon ginkuha ni Haring Ahaz ang mga dingding kag mga labador sang mga karo nga ginagamit sa paghakot sang tubigsa templo. Ginkuha man niya angdako nga suludlan sang tubig nga ginatawagDagat sa likod sang mga turo nga baka nga saway, kag ginbutang ini sa tulungtungan nga bato.

18 Kag agod malipay ang hari sang Asiria, ginkuha ni Ahaz sa palasyo ang ulu-atop nga ginagamit kon Adlaw nga Inugpahuway kag ginsira ang alagyan sang mga harisang Judapasulod sa templo.

19 Ang iban pa nga estorya parte sa paghari ni Ahaz, kag ang iya mga ginhimo, nasulat sa Libro sang Kasaysayan sang mga Hari sang Juda.

20 Sang napatay si Ahaz, ginlubong siya sa ginlubngan sang iya mga katigulangan sa Banwa ni David. Kag si Hezekia nga iya anak amo ang nagbulos sa iya bilang hari.

Ang Paghari ni Hoseas sa Israel

1 Nangin hari sang Israel si Hoseas nga anak ni Elah sang ikadose nga tuig sang paghari ni Ahaz sa Juda. Sa Samarianag-estar si Hoseas, kagnaghari siya sa sulod sang siyam ka tuig.

2 Malain ang iya ginhimo sa panulok sangGinoo, pero indi gid pareho sa ginhimo sang mga hari sang Israel nga nauna sa iya.

3 Ginsalakay ni Haring Shalmaneser sang Asiria si Hoseas. Ginsakop niya siya kag ginpabayad sang buhis.

4 Pero sang ulihi wala na nagbayad si Hoseas sang buhis subong sang iya ginahimo kada tuig, kag nagpangayo siya sang bulig kay Haring So sang Egipto. Sang mahibaluan ni Shalmaneser nga nagtraidor si Hoseas, gindakop niya siya kag ginpriso.

5 Dayon ginsalakay sang hari sang Asiria ang bug-os nga Israel, kag sa sulod sang tatlo ka tuig ginkibon niya ang Samaria.

6 Kag sang ikasiyam nga tuig sang paghari ni Hoseas, gin-agaw sang hari sang Asiria ang Samaria, kag gindala niya ang mga taga-Israel sa Asiria bilang mga bihag. Ginpaestar niya sila sabanwa sangHala, sa mga lugar malapit sa Suba sang Habor sa Gozan, kag sa mga banwa sang mga Medianhon.

7 Natabo ini sa mga taga-Israel tungod kay nakasala sila saGinoonga ila Dios nga nagpaguwa sa ila sa Egipto kag naghilway sa ila sa mga kamot sang Faraon nga hari sang Egipto. Nagsimba sila sa iban nga mga dios

8 kag nagsunod sa mga pagginawi sang mga nasyon nga ginpatabog sangGinoosa ila. Nagsunod man sila sa mga pagginawi nga gintudlo sang mga hari sang Israel.

9 Naghimo sila sa tago sang mga butang nga kontra saGinoonga ila Dios. Naghimo man sila sang mga simbahan sa mataas nga mga lugar bisan diinsa Israel,halin samagagmay nga mgabaryohasta sadalagko nga mgabanwa nga napaderan.

10 Nagpatindog sila sang handumanan nga mga bato kag mgahulohaligi nga simbolo sang diosa nga siAshera sa ibabaw sang tagsa ka bukid kag sa idalom sang tagsa ka madabong nga kahoy.

11 Nagsunog sila sang mga insenso sa tagsa ka simbahan sa mataas nga mga lugar, pareho sang ginhimo sang mga nasyon nga ginpatabog sangGinoosa ila. Naghimo sila sang malaot nga mga butang nga nakapaakig saGinoo.

12 Nagsimba sila sa mga dios-dios bisan nagsiling angGinoo, “Indi kamo magsimba sa mga dios-dios.”

13 Ginapaandaman permi sangGinooang Israel kag Juda paagi sa mga propeta kag manalagna: “Magbiya na kamo sa inyo malaot nga mga pagginawi. Tumana ninyo ang akon mga sugo kag mga pagsulundan nga ara sa bug-os nga Kasuguan nga ginpatuman ko sa inyo mga katigulangan kag ginhatag ko sa inyo paagi sa akon mga alagad nga mga propeta.”

14 Pero indi sila magtuman. Matig-a ang ila mga ulo pareho sa ila mga katigulangan nga wala nagsalig saGinoonga ila Dios.

15 Ginsikway nila ang iya mga pagsulundan kag ang kasugtanan nga ginhimo niya sa ila mga katigulangan, kag ginbaliwala nila ang iya mga paandam sa ila. Ginsunod nila ang mga wala sing pulos nga mga dios-dios, kag sila nangin wala man sing pulos. Ginsunod nila ang mga nasyon sa ila palibot bisan ginmanduan sila sangGinoonga indi sila magsunod. Ginhimo gid nila ang mga butang nga gindilian sa ila sangGinoonga himuon.

16 Ginsikway nila ang tanan nga sugo sangGinoonga ila Dios, kag naghimo sila para sa ila kaugalingon sang imahen sang duha ka tinday nga baka, kag sanghulohaligi nga simbolo sang diosa nga siAshera. Nagsimba sila sa tanan nga butang sa langit kag sa kay Baal.

17 Ginhalad nila ang ila mga bata sa kalayo; nagdangop sila sa mga manugpakot kag mga babaylan, kag gintugyan nila ang ila kaugalingon sa paghimo sang malain sa panulok sangGinoo, kag nakapaakig ini saGinoo.

18 Naakig gid angGinoosa mga taga-Israel kag ginpahalin niya silasa ila lugar palayosa iya presensya. Ang tribo lang ni Juda amo ang nabilin,

19 kag bisan gani ang Juda wala man nagtuman sa mga sugo sangGinoonga ila Dios. Ginsunod nila ang mga pagginawi nga gintudlo sa ila sang mga taga-Israel.

20 Gani ginsikway sangGinooang tanan nga katawhan sang Israel. Ginsilutan niya sila paagi sa pagtugyan sa ila sa mga nagsalakay sa ila hasta nga ginpahalin niya silasa ila lugar palayosa iya presensya.

21 Sang ginseparar sangGinooang Israel sa ginharian ni David, ginhimo sang mga taga-Israel si Jeroboam nga anak ni Nebat nga ila hari. Gin-ganyat ni Jeroboam ang mga taga-Israel sa pagbiya saGinoo, kag gintulod niya sila sa paghimo sang dako nga sala.

22 Nagpadayon sa pagsunod ang mga taga-Israel sa mga sala ni Jeroboam, kag wala gid sila nagbiya sa sini,

23 hasta nga ginpahalin sila sangGinoosa ila lugar palayo sa iya presensya, suno sa iya ginpaandam sa ila paagi sa iya mga alagad nga mga propeta. Gani ginbihag ang katawhan sang Israel sa Asiria, kag didto sila nagaestar hasta subong.

Nag-estar ang mga Taga-Asiria sa Israel

24 Nagpadala ang hari sang Asiria sang mga tawo sa Samaria halin sa Babilonia, Cut, Ava, Hamat, kag Sefarvaim, kag ginpaestar niya sila sa mga banwa sang Samaria sa pagbulos sa mga taga-Israel. Gani ginsakop nila ang Samaria kag ang iban pa nga mga banwa sang Israel.

25 Sang pagsugod nila estar didto, wala sila nagsimba saGinoo; gani ginpadal-an sila sangGinoosang mga leon kag ginpamatay ang iban sa ila.

26 Ini nga hitabo ginbalita sa hari sang Asiria: “Ang mga tawo nga imo ginpadala kag ginpaestar sa mga banwa sang Samaria wala kahibalo sang kasuguan sang dios sa amo nga lugar. Gani ginpadal-an niya sila sang mga leon kag ginpamatay ang iban sa ila, kay wala gid sila kahibalo sang iya kasuguan.”

27 Nagmando dayon ang hari sang Asiria, “Pabalika sa Samaria ang isa sa mga pari nga aton ginbihag, kag didto siya paestara agod makatudlo siya sa mga tawo kon ano ang kasuguan sang dios sa amo nga lugar.”

28 Gani ang isa sa mga pari nga ginbihag nagbalik sa Samaria kag didto nag-estar sa Betel, kag gintudluan niya ang mga tawo kon paano magsimba saGinoo.

29 Pero ining nagkalain-lain nga grupo sang mga tawo padayon nga naghimo sang ila mga dios-dios sa tagsa ka banwa nga ila ginaestaran. Ginbutang nila ang ila mga dios-dios sa mga simbahan sa mataas nga mga lugar nga ginhimo sang mga taga-Samaria.

30 Ang halin sa Babilonia naghimo sangimahen sang ila dios nga siSucot Benot. Ang halin sa Cut naghimo sangimahen sang ila dios nga siNergal. Ang halin sa Hamat naghimo sangimahen sang ila dios nga siAshima.

31 Ang halin sa Ava naghimo sangimahen sang ila mga dios nga siNibhaz kag si Tartak. Kag ang halin sa Sefarvaim ginsunog nila ang ila mga kabataan bilang halad sa ila mga dios nga si Adramelec kag si Anamelec.

32 Nagsimba sila saGinoo, pero nagpili sila sang mga pari halin mismo sa ila mga tawo sa pagpanguna sa ila sa paghalad sa mga simbahan sa mataas nga mga lugar.

33 Nagsimba sila saGinoo, pero nagsimba man sila sa ila kaugalingon nga mga dios suno sa kinabatasan sang mga nasyon nga ila ginhalinan.

34 Hasta subong ginahimo gihapon nila ini. Indi matuod ang ila pagsimba saGinoo, kag wala sila nagatuman sa mga sugo, mga pagsulundan, mga pagpanudlo, kag mga kasuguan nga ginhatag sangGinoosa mga kaliwat ni Jacob, nga iya gin-ngalanan nga Israel.

35 Sang naghimo angGinoosang kasugtanan sa mga Israelinhon, nagmando siya sa ila: “Indi kamo magsimba ukon mag-alagad sa mga dios-dios, ukon maghalad sa ila.

36 Ako lang ang inyo simbahon, angGinoonga nagpaguwa sa inyo sa Egipto paagi sa akon dako nga gahom. Ako lang ang dapat ninyo simbahon kag halaran.

37 Dapat tumanon ninyo permi ang akon mga sugo, mga pagsulundan, mga pagpanudlo, kag mga kasuguan nga akon ginsulat para sa inyo. Indi gid kamo magsimba sa iban nga mga dios.

38 Indi ninyo pagkalimtan ang akon kasugtanan sa inyo, kag indi kamo magsimba sa iban nga mga dios.

39 Ako lang gid ang inyo simbahon, angGinoonga inyo Dios, kay ako ang magaluwas sa inyo sa tanan ninyo nga kaaway.”

40 Pero ato nga mga tawo wala nagpamati saGinoo, kundi nagpadayon sila sa paghimo sang ila daan nga mga kinabatasan.

41 Samtang nagasimba sila saGinoo, nagasimba man sila sa ila mga dios-dios. Kag hasta subong amo ina ang ginahimo sang ila mga kaliwat.